මොසැම්බික්

විකිපීඩියා, නිදහස් විශ්වකෝෂය වෙතින්
වෙත පනින්න: සංචලනය, සොයන්න
Republic of Mozambique
  • República de Moçambique (පෘතුගීසි)
ජාතික ගීය: Pátria Amada
Beloved Homeland

Location of  මොසැම්බික්  (dark blue)– in Africa  (light blue & dark grey)– in the African Union  (light blue)
Location of  මොසැම්බික්  (dark blue)

– in Africa  (light blue & dark grey)
– in the African Union  (light blue)

අගනුවර Maputo
25°57′S 32°35′E / 25.950°S 32.583°E / -25.950; 32.583
විශාලතම නගරය capital
නිල භාෂාව(න්) Portuguese
ජාති නාමය Mozambican
රජය Unitary presidential republic
 -  President Filipe Nyusi
 -  Prime Minister Carlos Agostinho do Rosário[1]
ව්‍යවස්ථාදායකය Assembly of the Republic
Independence
 -  from Portugal 25 June 1975 
 -  Current constitution 30 November 1990 
වර්ග ප්‍රමාණය
 -  සම්පූර්ණ 801,590 කිමී2 (35th)
309,496 සතරැස් සැත 
 -  ජලය (%) 2.2
ජනගහණය
 -  2014 ඇස්තමේන්තුව 24,692,144[2] (50th)
 -  2007 ජන සංගණනය 21,397,000 (52nd) 
 -  ඝණත්වය 28.7/කිමී2 (178th)
74.3/සතරැස් සැත
දදේනි (ක්‍රශසා) 2012 ඇස්තමේන්තුව
 -  සම්පූර්ණ $26.257 billion[3] 
 -  ඒක පුද්ගල $1,169[3] 
දදේනි (නාමික) 2012 ඇස්තමේන්තුව
 -  සම්පූර්ණ $14.600 billion[3] 
 -  ඒක පුද්ගල $650[3] 
Gini (2008) 45.7[4]
මධ්‍යම
මාසද (2013) 0.393[5]
පහළ · 178th
ව්‍යවහාර මුදල Mozambican metical (MZN)
වේලා කලාපය CAT (UTC+2)
 -  ගිම්හාන (DST) not observed (UTC+2)
රිය පදවන්නේ left
අන්තර්ජාල TLD .mz
ඇමතුම් කේතය +258
a. Makhuwa, Tsonga, Lomwe, Sena and others.

මොසැම්බික් නිළ වශයෙන් මොසැම්බික් සමුහාණ්ඩුව, දකුණු අප්‍රිකාවේ පිහිටි රටකි. එහි මායිම් වන්නේ නැගෙනහිරින් ඉන්දියානු සාගරය, උතුරින් ටැන්සානියා, වයඹින් මලාවි සහ සැම්බියා, බටහිරින් සිම්බාබ්වේ, නිරිත දිගින් ස්වාසිලන්තය හා දකුණු අප්‍රිකාවටයි. 1498 වස්කෝද ගාමා විසින් මෙය ගවේෂණය කළ අතර, 1505 දි පෘතුගාලය මෙරට ජනාවාස පිහිට වීමට දායක විය. මොසැම්බික් 1975 නිදහස් රාජ්‍යයක් වු අතර ටික කලකට පසු මොසැම්බික් සමුහාණ්ඩුව විය. එය 1977 සිට 1992 දක්වා පැවති සිවිල් යුද්ධයක ප්‍රතිඵලයකි. මෙම රට පෘතුගීසින් විසින් නම් කල අතර මුසා ඇල්බින් නම් අරාබි වෙළෙන්දාගේ නම එයට යොදා ඇත. මොසැම්බික් පෘතුගීසි භාෂා ප්‍රජා රටවල් හා පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලය සහ ප්‍රැන්කෝෂොනෝ නිරීක්ෂක යන සංගම්වල සාමාජිකයෙකි. මොසැම්බික් සමුහාණ්ඩුවෙහි ජිවිතා‍පේක්ෂා කාලය සහ ළදරු මරණ අනුපාතය යන දෙකම ලොව බොහෝ රටවලට සාපේක්ෂව ඉතා පහළ මට්ටමක පවතී. මෙයට මුලික හේතුව මැලේරියාවයි. එහි මානව වර්ධන දර්ශකය ද ලෝකයේ අනෙකුත් රටවලට සාපේක්ෂව ඉතා පහළ මට්ටමක පවතී.

  1. Moçambique tem novo governo. VOA. 
  2. The World Factbook -- Field Listing - Population - CIA. Central Intelligence Agency. සම්ප්‍රවේශය 2015-03-07. 
  3. 3.0 3.1 3.2 3.3 Mozambique. International Monetary Fund. සම්ප්‍රවේශය 2013-04-17. 
  4. Gini Index. World Bank. සම්ප්‍රවේශය 2 March 2011. 
  5. 2014 Human Development Report Summary (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. සම්ප්‍රවේශය 27 July 2014. 
"https://si.wikipedia.org/w/index.php?title=මොසැම්බික්&oldid=345195" වෙතින් සම්ප්‍රවේශනය කෙරිණි