ප්‍රාකෘත බස

විකිපීඩියා, නිදහස් විශ්වකෝෂය වෙතින්
වෙත පනින්න: සංචලනය, සොයන්න

ප්‍රාකෘත බස් යනු ඉන්දියාව හා අවට ප්‍රදේශයේ පැවැති පෞරානික බස් වර්ගයකි.

ගාන්ධාර බසින් ලියා ඇති සෙල්ලිපියක්, British Museum
ගාන්ධාර බසින් ලියා ඇති සෙල්ලිපියක්, British Museum

සමහර වර්තමාන විද්වතුන් මධ්‍යම ඉන්දු-ආර් ය භාෂා සියල්ල ප්‍රාකෘත භාෂා ලෙස සලකන අතර තවත් කාණ්ඩයක් ප්‍රාකෘත බසයන්හි ස්වාධීන පිබිදීම තදින් ප්‍රකාශ කරන අතර ඔවුන් ප්‍රාකෘත බස් කුල​, ආගම් හා භූගෝලීය පිහිටීම අනුව සංස්කෘත බසින් වෙන් වී ඇති බැව් පවසති. සංස්කෘත බසෙන් ප්‍රාකෘත භාෂාවලට බලපෑමක් වූ අතර​, ඒවායෙන් සංස්කෘත බසට ඇති වූ බලපෑමෙහි අධික බව හේතුවෙන් වඩා උසස් සංස්කෘතික ගෞරවයක් හිමි වේ.[1]

නමෙහි නිරුක්තිය​[සංස්කරණය]

මෝනියර් මෝනියර්-විලියම්ස් මහතාගේ සංස්කෘත​-ඉංග්‍රීසි ශබ්දකෝෂයට අනුව 'ප්‍රාකෘත​' යන වචනය පැමිණියේ 'ස්වභාවික​' හෝ 'ප්‍රථම​' යන අරුත ගෙනෙන 'प्राकृत' යන සංස්කෘත වචනයෙන් යැයි පවසනු ලැබේ.[2]

Dramatic Prakrits[සංස්කරණය]

මෙලෙස හඳුන්වන්නේ නාට්‍ය වැනි සාහිත්‍යමය හේතුවකට සැදී ඇති ප්‍රාකෘත භාෂාවන් ය​.

ඒවයින් ප්‍රධාන වන්නේ,[සංස්කරණය]
  • අර්ධ මාගධි
  • Shauraseni
  • Maharashtri

අසාමාන්‍ය ප්‍රාකෘත බස්[සංස්කරණය]

හෙළු අකරාදිය​, 1800 සියවසෙහි පුස්කොළ පොතක් - Robert C. Williams Paper Museum

පුරාණ ලංකාවේ තිබුණු හෙළබසට සහ මධ්‍යම ඉන්දියාවේ පිහිටි ගාන්ධාර නම් රාජ්‍යයේ ගාන්ධාරි බසට වෙනත් ප්‍රාකෘත බසයන්හි දක්නට නොලැබෙන ව්‍යාකරණමය හා ශාබ්දික වෙනස්කම් පෙන්වයි.[3]

ප්‍රාකෘත භාෂා[සංස්කරණය]

පහතින් පෙන්වා ඇත්තේ බුරුමයෙහි පාලි බසින් ලියා ඇති බෞද්ධ චාරිත්‍රානුකූල ලියවිල්ලකි

ආශ්‍රේය මූලාශ්‍ර[සංස්කරණය]

  1. https://en.wikipedia.org/wiki/Prakrit#cite_note-6
  2. https://archive.org/details/sanskritenglishd00moniuoft Monier Monier-Williams' Sanskrit-English Dictionary
  3. https://en.wikipedia.org/wiki/Prakrit#Dramatic_Prakrits
"https://si.wikipedia.org/w/index.php?title=ප්‍රාකෘත_බස&oldid=396323" වෙතින් සම්ප්‍රවේශනය කෙරිණි