කොරතොට අංගම්පොර සම්ප්‍රදාය

විකිපීඩියා, නිදහස් විශ්වකෝෂය වෙතින්
Jump to navigation Jump to search
කොරතොට අංගම්පොර සම්ප්‍රදායේ විරුවන්
කොරතොට අංගම් මඩුව

රාසින් නිරිඳු වැඩලා රණ කෙලි තොටට
ඉලංගමට හේවාකම් දුන් කලට
පස්ස පොරොත්තුව පැනලා කොටන්නට
කොරතොට ආරච්චිල ගියෙ පෙරමුණට [1]

සංක්ෂිප්ත ඉතිහාසය[සංස්කරණය]

කොරතොට හා ඇඹුල්ගම විහාර ද්විත්වය අතර බිම්කඩ යක්ෂ ගෝත්‍රික සටන් ශිල්පීන්ට අයත් බව පැරණි සුන්දල පූර්ණිකා ග්‍රන්ථයේ සඳහන් වන අතර ඊට අමතරව පණිත මහ රජුගේ කාලයේදී සුමන සමන් නම් පාලකයාගේ ප්‍රධාන සටන් මධ්‍යස්ථානය වූයේ කොරතොට බව පුරාණ කොරතොට කන්දේ සෙල්ලිපි වලින් සනාථ වේ. මෙම සෙල්ලිපි ක්‍රිස්තු පූර්ව යුගයට අයත් බව වත්මන් පුරාවිද්‍යාඥයින්ගේ පිළිගැනීමයි. පරුමුක නම් යක්ෂ ගෝත්‍රික නායකයන් ගැන කියවෙන මෙම සෙල්ලිපිය පරීක්ෂාවට ලක්කළ පුරාවිද්‍යාඥයින් පවසන්නේ විහාරමහා දේවියගේ අධීක්ෂණයෙන් වේලු සුමන විසින් සටන් පුහුණු කරන ලද සටන් පාසලක් කොරතොට ආශ්‍රිතව තිබූ බවයි. පරුමුක සුමන යනුවෙන් මෙම සෙල්ලිපියේ සඳහන් වන්නේ වේලුසුමන පිළිබඳ වන බවත් එසේම එහි සඳහන් වන මහඹි කුමරිය යනු විහාරමහා දේවිය බවත් පිළිගැණේ. ස්ටීවන් තුකෝරළ නම් කතුවරයාගේ "දශක හතක් ලෙයින් නැහැවුණු මුල්ලේරියාව" නම් පොතේ මෙම කරුණු පැහැදිලිව දක්වා ඇත. මෙයට අමතරව "ශිලා ලේඛන සංග්‍රහය" නම් පොතේ දී කොරතොට සෙල්ලිපිය ක්‍රි.පූ. යුගයට අයත් බව සඳහන් වේ. ඉහත සාහිත්‍යාත්මක හා පුරා විද්‍යාත්මක සාක්ෂි මතින් ඔප්පු වන කොරතොට ආශ්‍රිත භූමි භාගය ප්‍රාග් ‍ඓතිහාසික යුගයට අයත් බවට මනාව ප්‍රකට වේ [2].

සටන් පෙලපත[සංස්කරණය]

කොරතොට අංගංපොර සම්ප්‍රදායේ වර්තමාන භාරකාරත්වය දරන දේශමාන්‍ය ආචාර්ය අජන්ත මහන්තආරච්චි ගුරුතුමා

ලක්දිව අතීතයේ අංගම්පොර සටන් පරම්පරා කිහිපයක් පැවති අතර මේ වන විට ඒවා බහෝ දුරට අභාවයට ගොස් ඇත. ඉතිහා‍සයේ පටන් අංගම් සටන් පරම්පරාව හැඳින්වූයේ කොරතොට ආරච්චි පරපුර ලෙසය[තහවුරු කරන්න]. මෙම හෙල සටන් සම්ප්‍රදාය කඩුවෙල කොරතොට ග්‍රාමය කේන්ද්‍ර කරගෙන ජීවත් වූ ප්‍රභල සටන් පරපුරකි.

කොරතොට[සංස්කරණය]

රණකෙලියට ප්‍රකට වූ නිසා කෙලි තොට වී පසුව එය ජන වහරෙන් කොරතොට වී ඇත[තහවුරු කරන්න]. කොරතොට කඳු ශිකරය අතීත රාවණ රජුගේ යුධ බලකොටුවක් ලෙසද පසු කාලීනය වලගම්භා රජුුගේ යුද පුහුණු මධ්‍යස්ථානයක් ලෙස ද පසුව ටිකිරි කුමරැගේ ප්‍රධාන අංගං සටන් මධ්‍යස්ථානය ලෙසට ද පැවත ඇත[තහවුරු කරන්න]. මේ කරැණු එයි ලියැවී ඇති සෙල්ලිපි වලින් පවා සනාථ වේ. ටිකිරි කුමරුන් සමඟ මුල්ලේරියා මහා සංග්‍රාමයට එක්වී එය ජයග්‍රහනය කිරීමේ භා්‍ග්‍යය මේ පරම්පරාවට හිමි වේ[තහවුරු කරන්න]. මේ පරම්පරාව අදටද ජීවත් වනුයේ සටන් විජයග්‍රහනය ලැබූ හේවාගම් කෝරලයේ නින්දගම් භූමියේ ය. වර්තමානයේ මෙම සටන් පෙළපතේ මුහන්දිරම් වරයා වන්නේ අජන්ත මහන්තආරච්චි නම් සටන් ශිල්පියා ය[තහවුරු කරන්න].

කොරතොට බැලුම් ගල[සංස්කරණය]

ලංකාවට ප්‍රබල ලෙස බලපෑම් කිරීමට සමත් වූ ඉංග්‍රිසි ජාතිකයින් සමග අතීත රජවරු දීරිඝ කාලීන සටන් වලට යොමු වී ඇත. මෙම සටන් වලදී මෙම බැලුම් ගල නම් කොරතොට කන්ද කේන්ද්‍රස්ථානයක් ලෙස යොදා ගෙන ඇත. මෙම කොරතොට කන්ද අංගම් පොර ශිල්පය ආරම්බ කල බවත් කොරතොට සත් පත්තිනි දේවාලය ද එහි කේන්ද්‍රස්ථානයක් බව විද්වතුන් පවසයි. මෙම කන්ද මත සිට මුලු කොළඹම නැරඹිය හැක. සිංහල බටයින් මෙම කන්ද මත සිට ඔත්තු බැලූ බැවින් බලපු ගල හෙවත් බැලුම් ගල විය. වර්ථමානයේ මේමතට නැගීම සදහා යකඩ පඩි පෙළක් නිර්මාණය කර ඇත.

දිවුරුම් මධ්‍යස්ථාන[සංස්කරණය]

කොරතොට රජමහා විහාරය
  • කොරතොට රජමහා විහාරය
  • රන් කඩු පත්තිනි දේවලය
  • නවගමු පත්තිනි දේවාලය
  • කැළණි විහාරය

ආදිය කොරතොට සම්ප්‍රදායේ අංගං ශිල්පීන්ගේ ප්‍රධාන දිවිරුම් මධ්‍යස්ථානයන් ය.

අංගං සටන් විරුවෝ[සංස්කරණය]

ටිකිරි කුමාරයා
  • කොරතොට කරුප්පු ආරච්චි
  • කොරතොට සෝභිත හිමි
  • මුල්ලේගම සෙනෙවි
  • නවරත්න මැණිකේ

ආදීන් කොරතොට අංගං සටන් පරම්පරාවේ මුතුන් මිත්තන් ය.

අතීතයේ පටන් සටන් පුහුණු කළ කොරතොට ආරච්චිවරුන් 18 දෙනාගෙන් ප්‍රධාන වූ පරම්පරාව මහන්ත ආරච්චි පරම්පරාවයි. මේ පරම්පරාව විසින් අදට ද පුරාතන අංගම් මඩු තුළ අප නිර්මල ශාස්ත්‍රය පුහුණු කරමින් සිටියි.


ලේඛනගත පරම්පරා ඉතිහාසය[සංස්කරණය]

"රාජසිංහ රජ රණ කෙළි කෙල ජයගෙන කොරතොට ආරච්චිවරුන් ළඟට ගෙන්වා ත්න්න මාන්න දී හේවාකම් කර ජයගත් නිසා හේවාගම් කෝරලය යයි නම් තබා ඇත." - රාජාවලිය
"කොරතොට ආරච්චිවරුන් ළඟට කැඳවා හේවායින් ගෙන්වා ඉලංගම්වල පලිහක්කාරයින් දහසකුත් දී පස්ස පොරොත්තුවට පැන කොටන්ඩ ඇරලා රාජසිංහ රජු පෙරමුණ ඉස්සර පාරෙන් ගොහින් මුල්ලේරියා වෙල මැද සිටිනා පුතිකාල් සේනාවට යුද්ධයට පැන්නාහ." - රාජාවලිය

කොරතොට ආරච්චිවරුන් හා මුල්ලේරියා යුද්ධය සම්බන්ධ ඉතිහාසය රාජාවලිය පමණක් නොව පෝල් ඊ පීරිස් මහතාගේ පෘතුගීසි යුගය ග්‍රන්ථයෙන්ද ”කොරතොටින් පැමිණි ධීර වීර සෙබළු ද, ප‍්‍රවීණ ඉලංගක්කරුවෝ ද ඉලංගං සටන් පුහුණු වු පනික්කි සටන්කරුවෝ ද මුල්ලේරියාව හා කඩුවෙල අතර විවෘත බිම් තීරයේ දී පෘතුගිසීන් වෙත කඩා පැන නිර්දය ලෙස පහර දීමට වුහ. රාජසිංහ තෙමේ ම පෙරමුණේ සිට දැඩි ප‍්‍රහාරයක් එල්ල කළ අතර කොරතොට හේවාගම ආරච්චිවරුන් පසුපසින් ප‍්‍රහාර එල්ල කළේය. මහා ලේ ගංගාවක් ගලා ගිය අතර දරුණු සතුරු සංහාරයක් සිදු විය.” යනුවෙන් සඳහන් වේ.

මෙයට අමතරව සීතාවක උරුමය, සීතාවක පුර යුගය, සීතාවක හටන වැනි කෘතීන් තුළද සාධක හමුවේ.

වැඩිදුර කියවීම්[සංස්කරණය]

අධෝලිපි[සංස්කරණය]

  1. [පැරණි සිංහල ජන කවියක්],කොරතොට ආරච්චිවරුන් ගැන කියැවෙන ජන කවියක්
  2. කොරතොට ආරච්චි පරම්පරාව,සිංහලයේ පැරණිතම සටන් පරම්පරාවක් ලෙස සාධක හමුවන අප සම්ප්‍රදායේ ඉතිහාසය පුරාණ යක්ෂ ගෝත්‍රික යුගය දක්වා දිව යයි. විශේෂයෙන්ම කොරතොට හා ඇඹුල්ගම විහාර ද්විත්වය අතර බිම්කඩ යක්ෂ ගෝත්‍රික සටන් ශිල්පීන්ට අයත් බව පැරණි සුන්දල පූර්ණිකා ග්‍රන්ථයේ සඳහන් වේ.