කොට්ටිඹුල්වල ලෙන් විහාරය

විකිපීඩියා, නිදහස් විශ්වකෝෂය වෙතින්
Jump to navigation Jump to search

{{වලගම්බා තතූ, සංස්කරණය

වළගම්බා හෙවත් වඨ්ඨගාමිණි අභය (වළගම්බාහු ) ක්‍රි.පු. 103 සිට 77 දක්වා අනුරාධපුරය අග නගරය කර රාජ්‍ය කර වු ශ්‍රේෂ්ඨ සිංහල රජ කෙනෙකි. එතුමා රාජ්‍යයත්වයට පත් වි මාස 5 කට පසු කැරළි හා දකුණු ඉන්දිය ආක්‍රමණ හමුවේ පරාජයට පත් වි සිහසුන අහිමිවිය. නමුත් වසර 14 කට පසු ආක්‍රමණිකයන් පරාජය කර නැවත සිහසුන ලබාගැනිමට එතුමාට හැකි විය.මාතලේ අළුවිහාරයේදි මුල්වරට ත්‍රිපිටකයග්‍රන්ථාරූඪ කිරිම එතුමාගේ රාජ්‍ය අනුග්‍රහය ඇතිව සිදුවු මහඟු ක්‍රියාවලියකි.(මේ සදහා ප්‍රාදේශීය පාලකයෙක් සහය වූ බව සදහන් වෙතත් වළගම්බා අනුග්‍රහය දැක්වූබවක් මහා වංශයේ නොදැක්වේගමෙය විමසිය යුතු කරැනකි.බොහෝ දුරට වළගම්බාවන් සහය නොවූ බවට සාධක තිබේ.සහය වූවානම් ඒ සදහා මූලාශ්‍ර සැපයිම අවශ්‍ය වේ) ඒමෙන්ම විශාල වෙහෙර විහාර කරවිමටද එතුමා කටයුතු යොදන ලදි. ඒයින් අභයගිරි විහාරයහා rස්ථුපය රන්ගිරි දඹුළු රජමහා විහාරයප්‍රධානියක් ගනි.

වළගම්බා රජශ්‍රී ලංකාවේ රජරාජ්‍ය සමයක්‍රි.පු. 103 ,ක්‍රි.පු. 89 සිට ක්‍රි.පු. 77පූර්වප්‍රාප්තිකයාමහාරඨ්ඨකඅනුප්‍රාප්තිකයාමහකුලි මහතිස්සවල්ලභයාඅනුලාදේවිය සෝමාදේවියසම්පූර්ණ නාමයවඨ්ඨගාමිණි අභය

සිහසුනට පත් වීමසංස්කරණය

වළගම්බා රජු , සද්ධාතිස්ස රජුගේ හතර වෙනි පුතුයි. එතුමාගේ වැඩිමහල් සහෝදයන් වු තුලත්ථන , ලංජතිස්ස ( ලැමිණිතිස් ) , බල්ලාඨනාග යන රජවරුන් මෙතුමාට කලින් රාජ්‍යයත්වය දැරීයබල්ලාඨනාග රජු මරා දමා මහාරක්කත නම් රජුගේ සෙනවියා සිහසුන පැහැරගෙන තිබුණි.වළගම්බා රජු සිහසුනට පත්වූයේ මහාරක්කත ඝාතනය කිරීමෙනි.

කැරළි හා ආක්‍රමණසංස්කරණය

වළගම්බා රජු සිහසුනට පත්වන විට රටතුළ පැවතියේ ව්‍යාකූල දේශපාලන වතාවරණකි.රජුගේ පළමු රාජ්‍ය වර්ශය තුල රෝහණයේ නකුල ග්‍රාමයේ තිස්ස නම් බ්‍රහ්මණ වංශිකයකු සිහසුන පතා කැරැල්ලක් ඇතිකොට තිබේ.එම කාලයේදීම පංච ද්‍රවිඩ ආක්‍රමණය හෙවත් සප්ත ද්‍රවිඩ ආක්‍රමණය සිදුවිය.ද්‍රවිඩ ආක්‍රමණිකයන් හත් දෙනකුගේ නායකත්වයෙන් යුතු හත්දහසක සේනාවක් ලක්දිව ආක්‍රමණය කර තිබේ.මොවුන් වළගම්බා පරාජය කොට අනුරාධපුරයේ බලය අල්ලාගෙන තිබේ.

සිංහලේ රාජාවලිය බැමිණිතියාසෑය}} ජනප්‍රවාදයනට අනුව මෙහි ඉතිහාසය ගෝතම බුදුන්වහන්සේගේ කාලය තෙක් දිව යයි. බුදුන් වහන්සේ පරිනිබ්බානයට වැඩම කරන අවස්ථාවේදී ඇති වූ හිසේ අමාරුවක් සදහා මෙම ස්ථානයේ විවේක සුවයෙන් සිටි බවද එහිදී උන්වහන්සේට ඉඹුල් කොට්ටයක් පූජා කළ බවද පැවසේ. එම නිසා කොට්ට ඉඹුල්වල යන නාමය භාවිතා වූ බැව් කියැවේ.

මෙම ලෙන් විහාරය තුල බුදුන් වහන්සේගේ සැතපෙන බුදු පිලිම වහන්සේ නමක් වැඩ සිටී. විහාර ලෙනේ සිතුවම් හා සිරි පතුලක් මෙහිදී දැක ගත හැක.