හයිඩ්‍රජන්

විකිපීඩියා, නිදහස් විශ්වකෝෂය වෙතින්
වෙත පනින්න: සංචලනය, සොයන්න
- ← හයිඩ්‍රජන්හීලියම්
-

H

Li
පෙනෙන දේ
අවර්ණ වායුවක් සහිතව එහි ප්ලාස්ම විතයෙහි
දම්පැහැති දීප්තියක් ඇත‍

හයිඩ්‍රජන්වල වර්ණාවලී රේඛා
ප්‍රධාන ගුණ
නම, සංකේතය, ක්‍රමාංකය හයිඩ්‍රජන්, H, 1
උච්චාරණය /ˈhdrɵɪn/[1] HYE-dro-jin
මූලද්‍රව්‍ය පදාර්ථය nonmetal
කාණ්ඩය, ආවර්තය, ගුටකය 11, s
සම්මත පරමාණුක බර 1.00794(7)g·mol−1
ඉලෙක්ට්‍රෝන වින්‍යාසය 1s1
කවචය බැගින් ඇති ඉලේට්‍රෝන සංඛ්‍යාව 1 Image
ද්‍රව්‍යමය ගුණ
වර්ණය colorless
අවධිය gas
ඝනත්වය (0 °C, 101.325 kPa)
0.08988 g/L
m.p. හී ද්‍රව ඝනත්වය 0.07 (0.0763 solid)[2] g·cm−3
ද්‍රවාංකය 14.01 K, -259.14 °C, -434.45 °F
තාපාංකය 20.28 K, -252.87 °C, -423.17 °F
ත්‍රික ලක්ෂ්‍යය 13.8033 K (-259°C), 7.042 kPa
අවධි ලක්ෂ්‍යය 32.97 K, 1.293 MPa
විලයන තාපය (H2) 0.117 kJ·mol−1
වාෂ්පීභවන තාපය (H2) 0.904 kJ·mol−1
ආපේක්ෂික තාප ශක්‍යතාව (25 °C) (H2) 28.836 J·mol−1·K−1
වාෂ්ප සම්පීඩනය
P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
at T (K) 15 20
පරමාණුක ගුණ
ඔක්සිකරණ ගතිය 1, -1
(amphoteric oxide)
විද්‍යුත් ඍණ 2.20 (Pauling scale)
අයනීකරණ ශක්ති 1st: 1312.0 kJ·mol−1
සහසංයුජතා අරය 31±5 pm
වැන් ඩ වාල්ස් අරය 120 pm
ප්‍රකීර්ණක
ස්එටික ආකෘතිය hexagonal
චුම්බක පටිපාටිය diamagnetic[3]
තාප සන්නායකතාව (300 K) 0.1805 W·m−1·K−1
ධ්වනි වේගය (gas, 27 °C) 1310 m/s
CAS ලේඛනගත අංකය 1333-74-0
ඉතාමත් ස්ථායී සමස්ථානික
ප්‍රධාන ලිපිය: හයිඩ්‍රජන් වල සමස්ථානික
අයිසො ස්බ අර්ධ ආයුෂ ක්න ක්ශ (MeV) ක්නි
1H 99.985% 1H is stable with 0 neutron
2H 0.015% 2H is stable with 1 neutron
3H trace 12.32 y β 0.01861 3He

හයිඩ්‍රජන් වූකලී අවර්ණ ගන්ධයකින් හා රසයකින් තොර වායුවකි. එය විෂක් නොවන මුත් ස්වසනයට ආධාර නොවේ. එය දන්නා අඩුම ඝනත්වයකින් යුත් පදාර්ථයයි. සම්මත තත්ත්ව වලදි ඝනත්වය ලිටරයකට ග්‍රැම් 0.08999 ක් පමණ වේ. සෙල්සියස් අංශක -259.2 ක තපාංකයක්ද -259.2 එය සුදු ස්ඵටිකරූපි ඝනයක් ලෙස මිදෙයි.

ඉතිහාසය[සංස්කරණය]

හයිඩ්‍රජන් ප්‍රථම වරට අනෙක් වායුවලින් වෙන්කර හඳුනා ගත්තේ හෙන් රි කැවෙන්ඩිශ් විසින්ය, ඔහු එය සදා ගත්තේ යකඩ කෙරෙහි සල්ෆියුරික් හෝ හයිඩ්‍රක්ලොරික් අම්ලයේ හෝ ක්‍රියාවෙනි. එයට හයිඩ්‍රජන් යන නම (ජලය නිපදවන්නා) යන නම දෙන ලද්දේ එය ජලයේ සංඝටකයක් බව සොයාගත් ලැවෝසියර් විසිනි

ආශ්‍රිත ලිපි[සංස්කරණය]

මූලාශ්‍ර[සංස්කරණය]

  1. Simpson, J.A.; Weiner, E.S.C. (1989). "Hydrogen". Oxford English Dictionary. 7 (2nd සංස්.). Clarendon Press. ISBN 0-19-861219-2. 
  2. Wiberg, Egon; Wiberg, Nils; Holleman, Arnold Frederick (2001). Inorganic chemistry. Academic Press. p. 240. ISBN 0123526515. http://books.google.com/books?id=vEwj1WZKThEC&pg=PA240. 
  3. "Magnetic susceptibility of the elements and inorganic compounds". CRC Handbook of Chemistry and Physics (81st සංස්.). CRC Press. http://www-d0.fnal.gov/hardware/cal/lvps_info/engineering/elementmagn.pdf. 

බාහිර යොමු[සංස්කරණය]

"http://si.wikipedia.org/w/index.php?title=හයිඩ්‍රජන්&oldid=283761" වෙතින් සම්ප්‍රවේශනය කෙරිණි