ශාන්ත ලුසියා හි භූගෝලය
ශාන්ත ලුසියා හි මුළු භූමි ප්රමාණය වර්ග කිලෝමීටර් 617 (වර්ග සැතපුම් 238) කි. ගිනිකඳු දූපතක් ලෙස, ශාන්ත ලුසියා ඉතා කඳුකර වන අතර, එහි උසම ස්ථානය ගිමි කන්ද වන අතර එය මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර් 950 (අඩි 3,120) ක් උසින් පිහිටා ඇත.[1][2] කඳුකර ගිනිකඳු ප්ලග් දෙකක් වන පිටොන්ස්, දිවයිනේ වඩාත් ප්රසිද්ධ සන්ධිස්ථානය සාදයි.[1][2] ශාන්ත ලුසියා ලොව එකම ඩ්රයිව්-ඉන් ගිනි කන්ද වන සල්ෆර් ස්ප්රින්ග්ස් හි නිවහන ද වේ. වෙරළට ඔබ්බෙන් කුඩා දූපත් ගණනාවක් ඇති අතර, ඉන් විශාලතම දූපත වන්නේ දිවයිනේ ගිනිකොන දෙසින් පිහිටා ඇති මාරියා දූපත් ය.
ශාන්ත ලුසියා අක්ෂාංශ 14° N සහ දේශාංශ 61° W හි පිහිටා ඇත. ජනගහනය වෙරළ තීරය වටා සංකේන්ද්රණය වී ඇති අතර, ඝන වනාන්තර පැවතීම හේතුවෙන් අභ්යන්තරය වඩාත් විරල ජනගහනයක් ඇත.[1][2] කටුස්සන් විශේෂයක් වන ඇනොලිස් ලුසියා,[3][4] සහ බෝයිඩ් සර්ප විශේෂයක් වන බෝවා ඔරොෆියාස් ඇතුළු බොහෝ විශේෂ දිවයිනට ආවේණික වේ.
ශාන්ත ලුසියා හි භූමිෂ්ඨ පරිසර කලාප පහක් ඇත: වින්ඩ්වර්ඩ් දූපත් තෙතමනය සහිත වනාන්තර, ලීවර්ඩ් දූපත් වියළි වනාන්තර, වින්ඩ්වර්ඩ් දූපත් වියළි වනාන්තර, වින්ඩ්වර්ඩ් දූපත් සෙරික් පඳුරු සහ අඩු ඇන්ටිලස් කඩොලාන.[5] රට 2019 වනාන්තර භූ දර්ශන අඛණ්ඩතා දර්ශකයේ සාමාන්ය ලකුණු 6.17/10 ක් ලබා ගත් අතර එය රටවල් 172 න් ගෝලීය වශයෙන් 84 වන ස්ථානයට පත්විය.[6]
දේශගුණය
[සංස්කරණය]ශාන්ත ලුසියා හි නිවර්තන දේශගුණයක් ඇත, විශේෂයෙන් නිවර්තන වැසි වනාන්තර දේශගුණයක් (Af), ඊසානදිග වෙළඳ සුළං මගින් මධ්යස්ථ වන අතර, දෙසැම්බර් 1 සිට මැයි 31 දක්වා වියළි සමයක් සහ ජුනි 1 සිට නොවැම්බර් 30 දක්වා තෙත්/වැසි සමයක් ඇත.
සාමාන්ය දිවා කාලයේ සහ රාත්රී කාලයේ උෂ්ණත්වය පිළිවෙලින් 30 °C (86.0 °F) සහ 24 °C (75.2 °F) පමණ වේ. සමකයට තරමක් ආසන්නව පිහිටා ඇති බැවින්, දිවයිනේ උෂ්ණත්වය ශීත ඍතුව සහ ගිම්හානය අතර එතරම් උච්චාවචනය නොවේ.
| St Lucia සඳහා කාලගුණ දත්ත | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| මාසය | ජන | පෙබ | මාර් | අප්රි | මැයි | ජුනි | ජූලි | අගෝ | සැප් | ඔක් | නොවැ | දෙසැ | වසර |
| මධ්යන්ය දෛනික උපරිමය °C (°F) | 29 (84) |
29 (84) |
29 (84) |
30 (86) |
31 (88) |
31 (88) |
31 (88) |
31 (88) |
31 (88) |
31 (88) |
30 (86) |
29 (84) |
30 (86) |
| දෛනික සාමාන්යය °C (°F) | 26 (79) |
26 (79) |
26 (79) |
27 (81) |
28 (82) |
28 (82) |
28 (82) |
28 (82) |
28 (82) |
28 (82) |
27 (81) |
26 (79) |
27 (81) |
| මධ්යන්ය දෛනික අවමය °C (°F) | 23 (73) |
23 (73) |
24 (75) |
24 (75) |
25 (77) |
25 (77) |
25 (77) |
25 (77) |
25 (77) |
25 (77) |
24 (75) |
24 (75) |
24 (76) |
| සාමාන්ය වර්ෂාපතනය mm (inches) | 125 (4.9) |
95 (3.7) |
75 (3.0) |
90 (3.5) |
125 (4.9) |
200 (7.9) |
245 (9.6) |
205 (8.1) |
225 (8.9) |
260 (10.2) |
215 (8.5) |
160 (6.3) |
2,020 (79.5) |
| සාමාන්ය වර්ෂාපතන දින | 14 | 9 | 10 | 10 | 11 | 15 | 18 | 16 | 17 | 20 | 18 | 16 | 174 |
| මාසික සාමාන්ය හිරු එළිය පැය | 248 | 226 | 248 | 240 | 248 | 240 | 248 | 248 | 240 | 217 | 240 | 248 | 2,891 |
| Source: climatestotravel[7] | |||||||||||||
භූ විද්යාව
[සංස්කරණය]
ශාන්ත ලුසියා හි භූ විද්යාව ප්රධාන ප්රදේශ තුනක් රචනා කරන බව විස්තර කළ හැකිය. පැරණිතම, මෙගාඅන්නස් 16–18, ගිනිකඳු පාෂාණ උතුරු දෙසට කැස්ට්රි වලින් නිරාවරණය වන අතර ඛාදනය වූ බැසෝල්ට් සහ ඇන්ඩිසයිට් මධ්යස්ථාන වලින් සමන්විත වේ. දිවයිනේ මැද, මධ්යම කඳුකරයේ කොටස විච්ඡේදනය වූ ඇන්ඩිසයිට් මධ්යස්ථාන වලින් සමන්විත වන අතර, දිවයිනේ පහළ නිරිතදිග කොටසෙහි සවුෆ්රියර් ගිනිකඳු මධ්යස්ථානයේ මෑත කාලීන ක්රියාකාරකම් අඩංගු වේ. ක්වාලිබෝ අවපාතය වටා කේන්ද්රගත වූ මෙම සවුෆ්රියර් ගිනිකඳු මධ්යස්ථානයේ හි පයිරොක්ලාස්ටික් ප්රවාහ තැන්පතු, ලාවා ප්රවාහ, ගෝලාකාර, බ්ලොක් සහ අළු ප්රවාහ තැන්පතු සහ පිපිරුම් ආවාට අඩංගු වේ. මෙම අවපාතයේ පරිමිතියට සවුෆ්රියර් නගරය, ටැබක් කන්ද, ගිමී කන්ද, මෝර්න් බොනින් සහ ග්රෝස් පිටොන් ඇතුළත් වේ. විෂ්කම්භය කිලෝමීටර 10ක් (සැතපුම් 6.2) වන නමුත් බටහිර කොටස ග්රෙනාඩා ද්රෝණිය දෙසට විවෘතව පවතී, අවපාතය මෑතකදී 100 kya තරම් මෑතකදී ඇති විය. අවපාතය එහි භූතාපජ ක්රියාකාරිත්වය සඳහා ප්රසිද්ධය, විශේෂයෙන් සල්ෆර් ස්ප්රින්ග්ස් සහ සෞෆ්රියර් වතු, 1776 දී සිදු වූ වාචික පිපිරීමක් සහ මෑත කාලීන භූ කම්පන ක්රියාකාරකම් (2000–2001).[8]
අවපාතයේ ඊසාන දෙසින් ඛාදනය වූ ඇන්ඩසිටික් ස්ට්රැටෝවොල්කනෝ අතරට ගිමි කන්ද, පිටොන් ශාන්ත එස්ප්රිට් සහ ග්රෑන්ඩ් මැගසින් කන්ද ඇතුළත් වන අතර ඒවා සියල්ලම වයස අවුරුදු මෙගාඅන්නස් 1 ට වඩා වැඩිය. මෙම ගිනි කඳු වලින් ඇන්ඩසිටික් සහ ඩේසයිට් පයිරොක්ලාස්ටික් ප්රවාහයන් මෝර්න් ටබැක් ගෝලාකාර (532 ka), මෝර්න් බොනින් ගෝලාකාර (273 kya) සහ බෙල්වු (264 kya) හි දක්නට ලැබේ. ක්වාලිබෝ අවපාතය සෑදීමෙන් ඇති වූ හිම කුණාටු තැන්පතු වෙරළ තීරයේ සහ රබොට්, ප්ලෙයිසන්ස් සහ කූබරිල් යන දැවැන්ත කොටස්වල දක්නට ලැබේ. පෙටිට් පිටොන් (109 kya) සහ ග්රෝස් පිටොන් (71 kya) හි ඩැසිටික් ගෝලාකාර පසුව අවපාත තට්ටුවට නෙරා ඇති අතර ඇන්සේ ජෝන් (104 kya) සහ ලා පොයින්ට් (59.8 kya) පයිරොක්ලාස්ටික් ප්රවාහයන් සමඟ එක් විය. පසුව, පයිරොක්ලාස්ටික් ප්රවාහවලට පියුමිස් බහුල බෙල්ෆොන්ඩ් සහ ඇන්සේ නොයර් (20 kya) ඇතුළත් වේ. අවසාන වශයෙන්, අවපාතය තුළ ටෙරේ බ්ලැන්ච් (15.3 kya) සහ බෙල්ෆොන්ඩ් (13.6 kya) හි ඩැසිටික් ගෝලාකාර සෑදී ඇත.[8]
යොමු කිරීම්
[සංස්කරණය]- ^ a b c "CIA World Factbook – St Lucia". 12 February 2022 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්රවේශය 30 June 2019.
- ^ a b c "Encyclopædia Britannica – St Lucia". 3 August 2023 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්රවේශය 30 June 2019.
- ^ Beolens, Bo; Watkins, Michael; Grayson, Michael (2011). The Eponym Dictionary of Reptiles. Baltimore: Johns Hopkins University Press. xiii + 296 pp. ISBN 978-1-4214-0135-5. ("Lucia", p. 162).
- ^ සැකිල්ල:EMBL species. www.reptile-database.org
- ^ Dinerstein, Eric; et al. (2017). "An Ecoregion-Based Approach to Protecting Half the Terrestrial Realm". BioScience. 67 (6): 534–545. doi:10.1093/biosci/bix014. ISSN 0006-3568. PMC 5451287. PMID 28608869.
- ^ Grantham, H. S.; et al. (2020). "Anthropogenic modification of forests means only 40% of remaining forests have high ecosystem integrity – Supplementary Material". Nature Communications. 11 (1): 5978. Bibcode:2020NatCo..11.5978G. doi:10.1038/s41467-020-19493-3. ISSN 2041-1723. PMC 7723057. PMID 33293507.
- ^ "St Lucia climate". Climates to travel. 14 November 2018 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්රවේශය 14 November 2018.
- ^ a b Lindsay, Jan; Trumbull, Robert; Schmitt, Axel; Stockli, Daniel; Shane, Phil; Howe, Tracy (2013). "Volcanic stratigraphy and geochemistry of the Soufriere Volcanic Centre, Saint Lucia with implications for volcanic hazards". Journal of Volcanology and Geothermal Research. 258: 126–142. Bibcode:2013JVGR..258..126L. doi:10.1016/j.jvolgeores.2013.04.011.