බටහිර කලිමන්තන් පළාත, ඉන්දුනීසියාව

බටහිර කලිමන්තන් ( ඉන්දුනීසියානු: Kalimantan Barat ) යනු ඉන්දුනීසියාවේ පළාතකි . එය බෝර්නියෝ දූපතේ ඉන්දුනීසියානු කොටස වන කලිමන්තන් සමන්විත ඉන්දුනීසියානු පළාත් පහෙන් එකකි. එහි අගනුවර සහ විශාලතම නගරය පොන්ටියානැක් ය . එය නැගෙනහිරින් නැගෙනහිර කලිමන්තන් සහ මධ්යම කලිමන්තන්, උතුරින් මැලේසියානු ප්රාන්තයක් වන සරවක් සහ බටහිරින් බන්කා බෙලිටුං දූපත් සහ දකුණින් ජාවා මුහුදෙන් මායිම් වේ. පළාතේ භූමි ප්රමාණය 147,037 කි. කිලෝමීටර 2 ක් වන අතර 2010 සංගණනයේදී 4,395,983 ක ජනගහනයක් සහ 2020 සංගණනයේදී 5,414,390 ක් විය; 2023 මැද භාගය වන විට නිල ඇස්තමේන්තුව 5,623,328 ක් විය (පිරිමින් 2,887,209 ක් සහ කාන්තාවන් 2,736,119 ක් ඇතුළත් වේ), සහ 2024 මැද භාගය වන විට 5,695,500 දක්වා ඉහළ යනු ඇතැයි පුරෝකථනය කර ඇත. ජනවාර්ගික කණ්ඩායම් අතර දයාක්, මැලේ, චීන, ජාවානි, බුගිස් සහ මධුරේස් ඇතුළත් වේ. බටහිර කලිමන්තන්හි මායිම්වලට පළාතේ වැඩි කොටසක් ජලය බැස යන කපුවාස් ගඟේ විශාල ජල පෝෂක ප්රදේශය වටා ඇති කඳු වැටි දළ වශයෙන් දක්නට ලැබේ. පළාත ගිනිකොන දෙසින් මධ්යම කලිමන්තන්, නැගෙනහිරින් නැගෙනහිර කලිමන්තන් සහ උතුරින් මැලේසියානු ප්රාන්තයක් වන සරවක් සමඟ භූමි මායිම් බෙදා ගනී.
බටහිර කලිමන්තාන් "ගංගා දහසක පළාත" යන අන්වර්ථ නාමයෙන් හඳුන්වනු ලැබේ. මෙම අන්වර්ථ නාමය පළාතේ භූගෝල විද්යාවට යොමු වන අතර, එහි විවිධ ප්රමාණයේ ගංගා සිය ගණනක් ඇති අතර ඒවායින් බොහොමයක් නාවික කටයුතු සඳහා සුදුසු වේ. බොහෝ දිස්ත්රික්කවලට දැන් මාර්ග යටිතල පහසුකම් ළඟා වුවද, ප්රධාන ගංගා කිහිපයක් තවමත් අභ්යන්තර ප්රදේශවලට භාණ්ඩ ප්රවාහනය සඳහා ප්රධාන මාර්ගය වේ.
බටහිර කලිමන්තන් කලාපයේ කුඩා කොටසක් මුහුදු ජලයෙන් යුක්ත වුවද, රියාවු දූපත් පළාතට මායිම් වන කරිමටා සමුද්ර සන්ධිය සහ නටුනා මුහුද දිගේ පැතිරී ඇති බටහිර කලිමන්තන්හි විශාල හා කුඩා දූපත් දුසිම් ගණනක් (බොහෝ විට ජනාවාස නොවූ) ඇත. 2010 සංගණනයට අනුව පළාතේ මුළු ජනගහනය 4,395,983 ක් වූ අතර 2020 සංගණනයේදී එය 5,414,390 ක් විය, මැද භාගය වන විට එය නිල වශයෙන් 5,623,328 දක්වා ළඟා වී ඇති බවට ගණන් බලා ඇත.