ග්ලයෝබ්ලාස්ටෝමා
| ග්ලයෝබ්ලාස්ටෝමා | |
|---|---|
| වෙනත් නම් | ග්ලයෝබ්ලාස්ටෝමා මල්ටිෆෝර්මි, ශ්රේණිය IV ඇස්ට්රොසයිටෝමාව |
 | |
| 15 වියැති පිරිමි දරුවකුගේ ග්ලයෝබ්ලාස්ටෝමාවක් නිරූපිත MRI කිරීටක කඩක් | |
| විශේෂඥතාව | පිළිකාවේදය, ස්නායුශල්යවේදය |
| රෝග ලක්ෂණ | මුලින් එතරම් ලාක්ෂණික නොවේ, හිසරදය, පෞරුෂ වෙනස්වීම්, ඔක්කාරය, ආඝාතයට සමාන ලක්ෂණ[1] |
| සාමාන්ය ආරම්භය | ~ අවුරුදු 64 පමණ[2][3] |
| හේතූන් | අපැහැදිළිය[2] |
| අවදානම් සාධක | ප්රවේණි ආබාධ (නියුරොෆයිබ්රොමැටෝසිස්, ලී–ෆ්රෝමෙන් සහලක්ෂණය), අතීත විකිරණ චිකිත්සාව[2][3] |
| රෝග විනිශ්චය ක්රමය | සීටී ස්කෑන්, MRI පරිලෝකනය, පටක බයොප්සි[1] |
| වැළක්වීම | නොදනී[3] |
| ප්රතිකාර | ශල්යකර්ම, රසායනික චිකිත්සාව, විකිරණ චිකිත්සාව[3] |
| ඖෂධ | ටෙමොසොලමයිඩ්, ස්ටෙරොයිඩ[1][4] |
| Prognosis | ආයු අපේක්ෂාව ~ ප්රතිකාර සමඟ මාස 14 පමණ (5 අවුරුදු පැවැත්ම <7%)[2][5] |
| සංඛ්යාතය | වර්ෂයකට 100,000ට 3ක්[3] |
ග්ලයෝබ්ලාස්ටෝමා , ග්ලයෝබ්ලාස්ටෝමා මල්ටිෆෝම් ( GBM) ලෙසද හැඳින්වේ, මොළය තුළ ආරම්භ වන වඩාත් ආක්රමණශීලී පිළිකා වර්ගයයි.[6] මුලදී, ග්ලයෝබ්ලාස්ටෝමාවේ ලක්ෂණ සහ රෝග ලක්ෂණ නිශ්චිත නොවේ.[1] ඒවාට හිසරදය, පෞරුෂ වෙනස්කම්, ඔක්කාරය සහ ආඝාතයකට සමාන රෝග ලක්ෂණ ඇතුළත් විය හැකිය.[1] රෝග ලක්ෂණ බොහෝ විට වේගයෙන් නරක අතට හැරෙන අතර සිහිසුන්භාවයට පත්විය හැකිය.[2]
ග්ලයෝබ්ලාස්ටෝමා රෝගයේ බොහෝ විට හේතුව නොදනී.[2] දුර්ලභ අවදානම් සාධක අතරට නියුරොෆයිබ්රොමැටෝසිස් සහ ලී-ෆ්රොමේනි සින්ඩ්රෝමය වැනි ජානමය ආබාධ සහ පෙර විකිරණ ප්රතිකාර ඇතුළත් වේ.[2][3] ග්ලයෝබ්ලාස්ටෝමා මොළයේ පිළිකා වලින් 15% ක් නියෝජනය කරයි.[1] ඒවා සාමාන්ය මොළයේ සෛල වලින් ආරම්භ විය හැකිය, නැතහොත් පවතින අඩු ශ්රේණියේ ඇස්ට්රොසයිටෝමාවකින් වර්ධනය විය හැකිය.[7] රෝග විනිශ්චය සාමාන්යයෙන් සිදු කරනු ලබන්නේ CT ස්කෑන්, MRI ස්කෑන් සහ පටක ජෛව පටක වල එකතුවක් මගිනි.[1]
පිළිකාව වැළැක්වීම සඳහා දන්නා ක්රමයක් නොමැත.[3] ප්රතිකාර සඳහා සාමාන්යයෙන් ශල්යකර්මයක් ඇතුළත් වන අතර, ඉන් පසුව රසායනික චිකිත්සාව සහ විකිරණ ප්රතිකාර භාවිතා කරනු ලැබේ.[3] ටෙමොසොලොමයිඩ් ඖෂධය රසායනික චිකිත්සාවේ කොටසක් ලෙස නිතර භාවිතා වේ.[3][4][8] ඉදිමීම අඩු කිරීමට සහ රෝග ලක්ෂණ අඩු කිරීමට උපකාරී වන පරිදි ඉහළ මාත්රාවකින් යුත් ස්ටෙරොයිඩ් භාවිතා කළ හැකිය.[1] පිළිකාව විශාල ශල්යකර්මයකින් ඉවත් කිරීම දිගු පැවැත්මකට සම්බන්ධ වේ.[9]
උපරිම ප්රතිකාර ලබා දුන්නද, පිළිකාව සාමාන්යයෙන් නැවත ඇතිවේ.[3] රෝග විනිශ්චය කිරීමෙන් පසු දිවි ගලවා ගැනීමේ සාමාන්ය කාලය මාස 12 සිට 15 දක්වා වන අතර, අවුරුදු පහකට වඩා වැඩි කාලයක් දිවි ගලවා ගන්නේ 3 සිට 7% දක්වා අඩු ප්රමාණයකි.[2][5] ප්රතිකාර නොමැතිව, පැවැත්ම සාමාන්යයෙන් මාස තුනක් වේ.[10] එය මොළය තුළ ආරම්භ වන වඩාත් සුලභ පිළිකාව වන අතර මෙනින්ජියෝමා වලින් පසු දෙවනුව බහුලව දක්නට ලැබෙන මොළයේ ගෙඩි වර්ගය ද වේ.[6][11] වසරකට පුද්ගලයින් 100,000 න් 3 දෙනෙකු පමණ මෙම රෝගයට ගොදුරු වේ.[3] එය බොහෝ විට වයස අවුරුදු 64 දී පමණ ආරම්භ වන අතර කාන්තාවන්ට වඩා පිරිමින් තුළ බහුලව දක්නට ලැබේ.[2][3] පිළිකාවට ප්රතිකාරයක් ලෙස ප්රතිශක්ති චිකිත්සාව පිලිබඳ පර්යේෂණ කරමින් පවතී.[12]
ආශ්රේයයන්
[සංස්කරණය]- 1 2 3 4 5 6 7 8 Young RM, Jamshidi A, Davis G, Sherman JH (June 2015). "Current trends in the surgical management and treatment of adult glioblastoma". Annals of Translational Medicine. 3 (9): 121. doi:10.3978/j.issn.2305-5839.2015.05.10. PMC 4481356. PMID 26207249.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 "Chapter 5.16". World Cancer Report 2014. World Health Organization. 2014. ISBN 978-9283204299.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Gallego O (August 2015). "Nonsurgical treatment of recurrent glioblastoma". Current Oncology. 22 (4): e273-81. doi:10.3747/co.22.2436. PMC 4530825. PMID 26300678.
- 1 2 Lua දෝෂය in Module:Citation/CS1/Utilities at line 206: Called with an undefined error condition: maint_page_art_num.
- 1 2 Ostrom QT, Cioffi G, Gittleman H, Patil N, Waite K, Kruchko C, Barnholtz-Sloan JS (November 2019). "CBTRUS Statistical Report: Primary Brain and Other Central Nervous System Tumors Diagnosed in the United States in 2012-2016". Neuro-Oncology. 21 (Supplement_5): v1–v100. doi:10.1093/neuonc/noz150. PMC 6823730. PMID 31675094.
- 1 2 Bleeker FE, Molenaar RJ, Leenstra S (May 2012). "Recent advances in the molecular understanding of glioblastoma". Journal of Neuro-Oncology. 108 (1): 11–27. doi:10.1007/s11060-011-0793-0. PMC 3337398. PMID 22270850.
- ↑ "Chapter 3.8". World Cancer Report 2014. World Health Organization. 2014. ISBN 978-9283204299.
- ↑ Khosla D (February 2016). "Concurrent therapy to enhance radiotherapeutic outcomes in glioblastoma". Annals of Translational Medicine. 4 (3): 54. doi:10.3978/j.issn.2305-5839.2016.01.25. PMC 4740000. PMID 26904576.
- ↑ Van Meir EG, Hadjipanayis CG, Norden AD, Shu HK, Wen PY, Olson JJ (2010). "Exciting new advances in neuro-oncology: the avenue to a cure for malignant glioma". Ca. 60 (3): 166–93. doi:10.3322/caac.20069. PMC 2888474. PMID 20445000.
- ↑ Schapira, Anthony H.V. (2007). Neurology and clinical neuroscience. Philadelphia: Mosby Elsevier. p. 1336. ISBN 9780323070539. 2017-07-29 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත.
- ↑ McNeill KA (November 2016). "Epidemiology of Brain Tumors". Neurologic Clinics. 34 (4): 981–998. doi:10.1016/j.ncl.2016.06.014. PMID 27720005.
- ↑ "With Immunotherapy, Glimmers of Progress against Glioblastoma". National Cancer Institute. 9 December 2015. 24 December 2015 දින පැවති මුල් පිටපත වෙතින් සංරක්ෂිත පිටපත. සම්ප්රවේශය 23 December 2015.
බාහිර සබැඳි
[සංස්කරණය]
- Information about glioblastoma සංරක්ෂණය කළ පිටපත 5 පෙබරවාරි 2024 at the Wayback Machine from the American Brain Tumor Association
| වර්ගීකරණය | |
|---|---|
| බාහිර සම්පත් |
