එක්සත් ජනපදයෙහි ජනාධිපතිවරුන්ගේ ලැයිස්තුව
 |
 | මෙම ලිපිය යාවත් කාලීන කිරීම අවශ්යයි. (2024 ජූනි) |
එක්සත් ජනපදයෙහි ජනාධිපතිවරයා යනු, මැතිවරණමය පර්ෂදයක් මගින් සිව්-වසරක ධූර කාලසීමාවකට වක්රාකාර ලෙසින් තේරී පත්වෙන එක්සත් ජනපදයෙහි රාජ්ය නායකයා සහ රජයේ ප්රධානියා [1] වෙයි.[2] එ.ජ. ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාව පරිදී, මෙම නිලය දරන්නා විසින් ෆෙඩරල් රජයෙහි විධායක පාර්ශවයට නායකත්වය සපයන අතර එක්සත් ජනපද සන්නද්ධ හමුදාවන්හී සේනාධිනායක වෙයි.[3] පළමුවන ජනාධිපතිවරයා, ජෝර්ජ් වොෂිංටන්, මැතිවරණමය පර්ෂදයෙන් ඒකමතික ඡන්දයක් ලැබීය.[4] වත්මන් තනතුරුධාරී ජනාධිපතිවරයා වන්නේ ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් වන අතර, ඔහු නිලයෙහි ධූරන්දර වූයේ 2025 ජනවාරි 20 දිනදීය.[5][6] 1789 වසරෙහිදී මෙම නිලය සංස්ථාපන කිරීමෙන් පසුව, පුරුෂයන් 45 දෙනෙක් විසින් ජනාධිපති ධූර 47 ක සේවය කර ඇත; අනුයාත නොවන ධූර කාලයන් වෙතට තේරී පත්වූ දෙදෙනෙක් නිසා විෂමතාවක් පැන නැගී ඇත: ග්රෝවර් ක්ලීව්ලන්ඩ් ගණන් ගනු ලබන්නේ, එක්සත් ජනපදයෙහි 22වන සහ 24වන ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් වන අතර, ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් ගණන් ගනු ලබන්නේ 45වන සහ 47වන ජනාධිපතිවරයා ලෙසිනි.[7][8]
1841 වසරෙහිදී ධූරප්රාප්ත වීමෙන් පසුව දින 31 කදී මිය ගිය විලියම් හෙන්රි හැරිසන්, ඇමරිකානු ඉතිහාසයෙහි කෙටිම ජනාධිපති ධූරය දැරීය.[9] ෆ්රැන්ක්ලින් ඩී. රෝසවෙල් විසින් වසර දොළසකට වඩා වැඩි දීර්ඝතම කාලයක් ධූරය දැරූ අතර, ඔහුගේ සතරවන ධූර කාලසීමාවෙහි මුල් අවදියෙහිදී 1945 වසරෙහිදී මිය ගියේය. ධූර කාල දෙකකට වඩා සේවය කල එකම එ.ජ. ජනාධිපතිවරයා ඔහු වෙයි.[10] 1951 වසරෙහිදී එක්සත් ජනපද ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවෙහි විසි-දෙවන සංශෝධනය අපරානුමත කිරීමෙන් පසුව, කිසිම පුද්ගලයෙකුට දෙවරකට වඩා ජනාධිපති ධූරය සඳහා තේරී පත් විය නොහැකි වන අතර, වෙනයම් පුද්ගලයෙකු තේරී පත්වූ ධූර කාලයක් තුල වසර දෙකකට වඩා කාලයක් සේවය කල කිසිම අයෙකු එක් වතාවකට වැඩි වාර ගණනක් තේරී පත් විය නොහැක.[11]
ජනාධිපතිවරුන් සතරදෙනෙක්, ස්වභාවික හේතූන් නිසාවෙන් නිල කාලය තුලදී මරණයට පත් වූ අතර (විලියම් හෙන්රි හැරිසන්, සැකරි ටේලර්, වොරන් ජී. හාඩිං, සහ ෆ්රැන්ක්ලින් ඩී. රෝසවෙල්), සතරදෙනෙක් ඝාතනය කෙරුණු අතර (ඒබ්රහම් ලින්කන්, ජේම්ස් ඒ. ගාෆීල්ඩ්, විලියම් මැක්කින්ලි, සහ ජෝන් එෆ්. කෙනඩි), එක් අයෙක් ඉල්ලා අස් විය (රිචඩ් නික්සන්, දෝෂාභියෝගයට ලක් වී ධූරයෙන් ඉවත් කිරීම).[12] ජෝන් ටයිලර් යනු, ජනාධිපතිමය ධූර කාලයක් තුලදී, ජනාධිපති ධූරයකට පත්වූ පළමුවන උප ජනාධිපතිවරයා වන අතර, එසේ සිදු කරන උප ජනාධිපතිවරයෙක්, නව, ප්රභින්න පරිපාලනයක් සහිතව පූර්ණ ක්රියාකාරී ජනාධිපතිවරයෙක් බවට පත්වන බවට පූර්වාදර්ශය සැපයීය.[13]
එහි ඉතිහාසය පුරාවටම, ඇමරිකානු දේශපාලනය තුල ප්රමුකත්වයක් ගත්තේ දේශපාලන පක්ෂ විය. දේශපාලන පක්ෂ නමැති විෂයය අරභයා, ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාව නිශ්ශබ්ද වන අතර, එය බලාත්මකවූ 1789 වසර වන විට, පිළිගත් දේශපාලන පක්ෂ කිසිවක් නොවීය. 1වන කොංග්රස් මණ්ඩලය රැස්වූ විගසින්, ඇලෙක්සැන්ඩර් හැමිල්ටන් සහ තෝමස් ජෙෆර්සන් වැනි ප්රමුඛ වොෂිංටන් පරිපාලන නිලධාරීන් වටා, දේශපාලන පිල් එක් රොක් වන්නට පටන් ගති.[14] ජාතිය එකට බැඳ තබා ඇති නමුත් බිඳෙනසුලු සමගිය විනාශ කිරීමට දේශපාලන පක්ෂ වලට ඇති හැකියාව පිළිබඳව සැලකිලිමත්වූ වොෂිංටන්, ඔහුගේ අට-වසරක ජනාධිපති ධූර කාල සීමාවෙහිදී, කිසිම දේශපාලන පිලකට හෝ පක්ෂයකට අනුබද්ධ නොවී සිටීමට වග බලා ගති. කිසිම දේශපාලන පක්ෂයකට අනුබද්ධ නොවී සිටි එකම එ.ජ. ජනාධිපතිවරයා ඔහු විය.[15]
ජනාධිපතිවරු
[සංස්කරණය]| අංකය.[a] | ආලේඛ්ය චිත්රය | නම (උපත–මරණය) |
ධූර වාරය[16] | පක්ෂය[b][17] | මැතිවරණය | උප ජනාධිපතිවරයා [18] | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | (2).jpg)
|
ජෝර්ජ් වොෂිංටන් (1732–1799) [19] |
අප්රේල් 30, 1789 – මාර්තු 4, 1797 |
නොඅනුබද්ධිත | 1788–89 1792 |
ජෝන් ඇඩම්ස්[c] | |
| 2 | .jpg)
|
ජෝන් ඇඩම්ස් (1735–1826) [21] |
මාර්තු 4, 1797 – මාර්තු 4, 1801 |
ෆෙඩරලිස්ට් | 1796 | තෝමස් ජෙෆර්සන්[d] | |
| 3 | 
|
තෝමස් ජෙෆර්සන් (1743–1826) [23] |
මාර්තු 4, 1801 – මාර්තු 4, 1809 |
ඩිමොක්රටික්- රිපබ්ලිකන් |
1800 1804 |
ඒරන් බර් ජෝර්ජ් ක්ලින්ටන් | |
| 4 | 
|
ජේම්ස් මැඩිසන් (1751–1836) [24] |
මාර්තු 4, 1809 – මාර්තු 4, 1817 |
ඩිමොක්රටික්- රිපබ්ලිකන් |
1808 1812 |
ජෝර්ජ් ක්ලින්ටන්[e] මෙයින් පසුව නිලය හිස්විය අප්රේල් 20, 1812 එල්බ්රිජ් ගෙරී[e] මෙයින් පසුව නිලය හිස්විය නොවැම්බර් 23, 1814 | |
| 5 | .jpg)
|
ජේම්ස් මොන්රෝ (1758–1831) [26] |
මාර්තු 4, 1817 – මාර්තු 4, 1825 |
ඩිමොක්රටික්- රිපබ්ලිකන් |
1816 1820 |
ඩැනියෙල් ඩී. ටොම්ප්කින්ස් | |
| 6 | 
|
ජෝන් ක්වින්සි ඇඩම්ස් (1767–1848) [27] |
මාර්තු 4, 1825 – මාර්තු 4, 1829 |
ඩිමොක්රටික්- රිපබ්ලිකන්[f] නැෂනල් රිපබ්ලිකන් |
1824 | ජෝන් සී. කල්හූන්[g] | |
| 7 | .jpg)
|
ඇන්ඩෲ ජැක්සන් (1767–1845) [30] |
මාර්තු 4, 1829 – මාර්තු 4, 1837 |
ඩිමොක්රටික් | 1828 1832 |
ජෝන් සී. කල්හූන්[h] මෙයින් පසු හිස්ව පැවතිනි දෙසැම්බර් 28, 1832 මාටින් වැන් බියුරන් | |
| 8 | 
|
මාටින් වැන් බියුරන් (1782–1862) [31] |
මාර්තු 4, 1837 – මාර්තු 4, 1841 |
ඩිමොක්රටික් | 1836 | රිචඩ් මෙන්ටොර් ජොන්සන් | |
| 9 | 
|
විලියම් හෙන්රි හැරිසන් (1773–1841) [32] |
මාර්තු 4, 1841 – අප්රේල් 4, 1841[e] |
විග් | 1840 | ජෝන් ටයිලර් | |
| 10 | 
|
ජෝන් ටයිලර් (1790–1862) [33] |
අප්රේල් 4, 1841[i] – මාර්තු 4, 1845 |
විග්[j] අනුබද්ධ විරහිත |
– | ජනාධිපති ධූර කාල තුලම තනතුර හිස්ව පැවතිණි | |
| 11 | .jpg)
|
ජේම්ස් කේ. පෝක් (1795–1849) [36] |
මාර්තු 4, 1845 – මාර්තු 4, 1849 |
ඩිමොක්රටික් | 1844 | ජෝර්ජ් එම්. ඩැලස් | |
| 12 | .jpg)
|
සැකරි ටේලර් (1784–1850) [37] |
මාර්තු 4, 1849 – ජූලි 9, 1850[e] |
විග් | 1848 | මිලර්ඩ් ෆිල්මෝ | |
| 13 | 
|
මිලර්ඩ් ෆිල්මෝ (1800–1874) [38] |
ජූලි 9, 1850[k] – මාර්තු 4, 1853 |
විග් | – | ජනාධිපති ධූරය පුරාම හිස්ව පැවතිණි | |
| 14 | (2).jpg)
|
ෆ්රැන්ක්ලින් පියර්ස් (1804–1869) [40] |
මාර්තු 4, 1853 – මාර්තු 4, 1857 |
ඩිමොක්රටික් | 1852 | විලියම් ආර්. කිං[e] අප්රේල් 18, 1853 පසුව හිස්විය | |
| 15 | .jpg)
|
ජේම්ස් බුකැනන් (1791–1868) [41] |
මාර්තු 4, 1857 – මාර්තු 4, 1861 |
ඩිමොක්රටික් | 1856 | ජෝන් සී. බ්රෙකින්රිජ් | |
| 16 | 
|
ඒබ්රහම් ලින්කන් (1809–1865) [42] |
මාර්තු 4, 1861 – අප්රේල් 15, 1865[e] |
රිපබ්ලිකන් නැෂනල් යූනියන්[l] |
1860 1864 |
හැනිබල් හැම්ලින් ඇන්ඩෲ ජොන්සන් | |
| 17 | .jpg)
|
ඇන්ඩෲ ජොන්සන් (1808–1875) [44] |
අප්රේල් 15, 1865[m] – මාර්තු 4, 1869 |
නැෂනල් යූනියන්[n] ඩිමොක්රටික් |
– | ජනාධිපති ධූරය පුරාම හිස්ව පැවතිණි | |
| 18 | .jpg)
|
යුලිසීස් එස්. ග්රාන්ට් (1822–1885) [45] |
මාර්තු 4, 1869 – මාර්තු 4, 1877 |
රිපබ්ලිකන් | 1868 1872 |
ස්කයිලර් කෝල්ෆැක්ස් හෙන්රි විල්සන්[e] නොවැම්බර් 22, 1875 දිනයෙන් පසුව හිස් විය | |
| 19 | .jpg)
|
රදර්ෆර්ඩ් බී. හේස් (1822–1893) [46] |
මාර්තු 4, 1877 – මාර්තු 4, 1881 |
රිපබ්ලිකන් | 1876 | විලියම් ඒ. වීලර් | |
| 20 | .jpg)
|
ජේම්ස් ඒ. ගාෆීල්ඩ් (1831–1881) [47] |
මාර්තු 4, 1881 – සැප්තැම්බර් 19, 1881[e] |
රිපබ්ලිකන් | 1880 | චෙස්ටර් ඒ. ආතර් | |
| 21 | _(2).jpg)
|
චෙස්ටර් ඒ. ආතර් (1829–1886) [48] |
සැප්තැම්බර් 19, 1881[o] – මාර්තු 4, 1885 |
රිපබ්ලිකන් | – | ජනාධිපති ධූරය පුරාම හිස්ව පැවතිණි | |
| 22 | .jpg)
|
ග්රෝවර් ක්ලීව්ලන්ඩ් (1837–1908) [50] |
මාර්තු 4, 1885 – මාර්තු 4, 1889 |
ඩිමොක්රටික් | 1884 | තෝමස් ඒ. හෙන්ඩ්රික්ස්[e] නොවැම්බර් 25, 1885 දිනයෙන් පසුව හිස් විය | |
| 23 | .jpg)
|
බෙන්ජමින් හැරිසන් (1833–1901) [51] |
මාර්තු 4, 1889 – මාර්තු 4, 1893 |
රිපබ්ලිකන් | 1888 | ලීවයි පී. මෝර්ට්න් | |
| 24 | 
|
ග්රෝවර් ක්ලීව්ලන්ඩ් (1837–1908) [50] |
මාර්තු 4, 1893 – මාර්තු 4, 1897 |
ඩිමොක්රටික් | 1892 | ඇඩ්ලෙයි ස්ටීවන්සන් I | |
| 25 | .jpg)
|
විලියම් මැක්කින්ලි (1843–1901) [52] |
මාර්තු 4, 1897 – සැප්තැම්බර් 14, 1901[e] |
රිපබ්ලිකන් | 1896 1900 |
ගැරට් හෝබාට්[e] නොවැම්බර් 21, 1899 දිනට පසුව හිස් විය තියඩෝර් රෝසවෙල් | |
| 26 | .jpg)
|
තියඩෝර් රෝසවෙල් (1858–1919) [53] |
සැප්තැම්බර් 14, 1901[p] – මාර්තු 4, 1909 |
රිපබ්ලිකන් | – 1904 |
මාර්තු 4, 1905 දිනය තෙක් හිස්ව පැවතිණි චාල්ස් ඩබ්. ෆෙයාබෑන්ක්ස් | |
| 27 | .jpg)
|
විලියම් හවර්ඩ් ටෑෆ්ට් (1857–1930) [55] |
මාර්තු 4, 1909 – මාර්තු 4, 1913 |
රිපබ්ලිකන් | 1908 | ජේම්ස් එස්. ෂර්මන්[e] ඔක්තොම්බර් 30, 1912 දිනට පසුව හිස් විය | |
| 28 | .jpg)
|
වුඩ්රෝ විල්සන් (1856–1924) [56] |
මාර්තු 4, 1913 – මාර්තු 4, 1921 |
ඩිමොක්රටික් | 1912 1916 |
තොමස් ආර්. මාෂල් | |
| 29 | .jpg)
|
වොරන් ජී. හාඩිං (1865–1923) [57] |
මාර්තු 4, 1921 – අගෝස්තු 2, 1923[e] |
රිපබ්ලිකන් | 1920 | කැල්වින් කූලිජ් | |
| 30 | .png)
|
කැල්වින් කූලිජ් (1872–1933) [58] |
අගෝස්තු 2, 1923[q] – මාර්තු 4, 1929 |
රිපබ්ලිකන් | – 1924 |
මාර්තු 4, 1925 දිනය තෙක් හිස්ව තිබිණි චාල්ස් ජී. ඩෝස් | |
| 31 | 
|
හර්බට් හූවර් (1874–1964) [60] |
මාර්තු 4, 1929 – මාර්තු 4, 1933 |
රිපබ්ලිකන් | 1928 | චාල්ස් කර්ටිස් | |
| 32 | .jpg)
|
ෆ්රැන්ක්ලින් ඩී. රෝසවෙල් (1882–1945) [61] |
මාර්තු 4, 1933 – අප්රේල් 12, 1945[e] |
ඩිමොක්රටික් | 1932 1936 1940 1944 |
ජෝන් නැන්සි ගානර් හෙන්රි ඒ. වොලස් හැරී එස්. ටෲමන් | |
| 33 | .jpg)
|
හැරී එස්. ටෲමන් (1884–1972) [62] |
අප්රේල් 12, 1945[r] – ජනවාරි 20, 1953 |
ඩිමොක්රටික් | – 1948 |
ජනවාරි 20, 1949 දිනය තෙක් හිස්ව තිබිණි ඇල්බන් ඩබ්. බාක්ලි | |
| 34 | (3).jpg)
|
ඩ්වයිට් ඩී. අයිසන්හවර් (1890–1969) [64] |
ජනවාරි 20, 1953 – ජනවාරි 20, 1961 |
රිපබ්ලිකන් | 1952 1956 |
රිචඩ් නික්සන් | |
| 35 | _(cropped).jpg)
|
ජෝන් එෆ්. කෙනඩි (1917–1963) [65] |
ජනවාරි 20, 1961 – නොවැම්බර් 22, 1963[e] |
ඩිමොක්රටික් | 1960 | ලින්ඩන් බී. ජොන්සන් | |
| 36 | 
|
ලින්ඩන් බී. ජොන්සන් (1908–1973) [66] |
නොවැම්බර් 22, 1963[s] – සැකිල්ල:1969 |
ඩිමොක්රටික් | – 1964 |
ජනවාරි 20, 1965 දිනය තෙක් හිස්ව තිබිණි හියුබට් හම්ප්රි | |
| 37 | .jpg)
|
රිචඩ් නික්සන් (1913–1994) [68] |
ජනවාරි 20, 1969 – අගෝස්තු 9, 1974[h] |
රිපබ්ලිකන් | 1968 1972 |
ස්පිරෝ ඇග්නිව්[h] හිස් විය: ඔක්තොම්බර් 10 – දෙසැම්බර් 6, 1973 ජෙරල්ඩ් ෆෝඩ්[t] | |
| 38 | .jpg)
|
ජෙරල්ඩ් ෆෝඩ් (1913–2006) [70] |
අගෝස්තු 9, 1974[u] – ජනවාරි 20, 1977 |
රිපබ්ලිකන් | – | දෙසැම්බර් 19, 1974 වන තුරු හිස්ව පැවතිණි නෙල්සන් රොකෆෙලර්[t] | |
| 39 | 
|
ජීමී කාටර් (1924–2024) [71] |
ජනවාරි 20, 1977 – ජනවාරි 20, 1981 |
ඩිමොක්රටික් | 1976 | වෝල්ටර් මොන්ඩේල් | |
| 40 | 
|
රොනල්ඩ් රේගන් (1911–2004) [72] |
ජනවාරි 20, 1981 – ජනවාරි 20, 1989 |
රිපබ්ලිකන් | 1980 1984 |
ජෝර්ජ් එච්. ඩබ්. බුෂ් | |
| 41 | .jpg)
|
ජෝර්ජ් එච්. ඩබ්. බුෂ් (1924–2018) [73] |
ජනවාරි 20, 1989 – ජනවාරි 20, 1993 |
රිපබ්ලිකන් | 1988 | ඩැන් ක්වේල් | |
| 42 | 
|
බිල් ක්ලින්ටන් (උ. 1946) [74] |
ජනවාරි 20, 1993 – ජනවාරි 20, 2001 |
ඩිමොක්රටික් | 1992 1996 |
ඇල් ගෝර් | |
| 43 | 
|
ජෝර්ජ් ඩබ්. බුෂ් (උ. 1946) [75] |
ජනවාරි 20, 2001 – ජනවාරි 20, 2009 |
රිපබ්ලිකන් | 2000 2004 |
ඩික් චේනි | |
| 44 | 
|
බරාක් ඔබාමා (උ. 1961) [76] |
ජනවාරි 20, 2009 – ජනවාරි 20, 2017 |
ඩිමොක්රටික් | 2008 2012 |
ජෝ බයිඩන් | |
| 45 | .jpg)
|
ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් (උ. 1946) [77] |
ජනවාරි 20, 2017 – ජනවාරි 20, 2021 |
රිපබ්ලිකන් | 2016 | මයික් පෙන්ස් | |
| 46 | .jpg)
|
ජෝ බයිඩන් (උ. 1942) [78] |
ජනවාරි 20, 2021 – ජනවාරි 20, 2025 |
ඩිමොක්රටික් | 2020 | කමලා හැරිස් | |
| 47 | .jpg)
|
ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් (උ. 1946) [77] |
ජනවාරි 20, 2025 – තනතුරුධාරී |
රිපබ්ලිකන් | 2024 | ජේ ඩී වෑන්ස්
| |
සටහන්
[සංස්කරණය]- ^ ජනාධිපතිවරුන් අංකනය කර ඇත්තේ එකම පුද්ගලයා විසින් සේවය කර ඇති අඛණ්ඩ කාලසීමාවන් අනුවය. නිදසුනක් වශයෙන්, ජෝර්ජ් වොෂිංටන් අනුක්රමික ධූර වාර දෙකක් සේවය කර ඇති අතර, ඔහු ගණන් ගනු ලබන්නේ පළමුවන හා දෙවන ජනාධිපතිවරුන් ලෙසින් නොව පළමුවන ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් වන මුත්, ග්රොවර් ක්ලීව්ලන්ඩ් සහ ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් දෙවරකට ගණන් ගනු ලබන්නේ ඔවුන්ගේ එක් එක් ධූර වාර දෙක අනුක්රමික නොවන බැවිනි. ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවෙහි විසි-පස්වන සංශෝධනය පරිදී උප ජනාධිපතිවරයෙක් වැඩබලන ජනාධිපතිවරයා බවට පත්වූ විට එය ගණන් ගනු නොලබන්නේ, ජනාධිපතිවරයා එවන් කාල සීමාවකදී දිගටම ධූරයෙහි රැඳී සිටින බැවිනි.
- ^ ජනාධිපති ධූරකාලය ආරම්භයෙහිදී ජනාධිපතිවරයාගේ දේශපාලන පක්ෂය මෙහිදී පිළිබිඹු වෙයි. ඔවුන්ගේ ධූර කාලය තුලදී සිදුවී ඇති වෙනස්කම් සටහන් කර දැක්වෙයි. එක් එක් පුද්ගලයාගේ නම අබියසින් සටහන් කර නොමැති නම් උප ජනාධිපතිවරයාගේ දේශපාලන පක්ෂයද පිළිබිඹු වෙයි.
- ^ ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාව කෙටුම්පත් කරන විට දේශපාලන පක්ෂ අනපේක්ෂිතවූ අතර, 1788–89 පළමුවන ජනාධිපතිවරණය පැවති කාලයෙහිදී දේශපාලන පක්ෂ පැවතියේද නැත. වොෂිංටන් ජනාධිපතිවරයාගේ පළමුවන ධූරකාලය අතරතුර ඒවා විකසනයවූ විට, පසුව ෆෙඩරලිස්ට් පක්ෂය බවට පත්වූ ඛණ්ඩනයට ඇඩම්ස් එක්විය. එක්සත් ජනපදයෙහි මැතිවරණ අතරින්, පක්ෂග්රාහී පදනමකට කිසියම් සමානත්වයක් තිබූ ක්රමයක් තුල තරගවැදුනු පළමු මැතිවරණය වූයේ 1792 වසරෙහි මැතිවරණය වෙයි.[20]
- ^ ජනාධිපතිවරයා සහ උප ජනාධිපතිවරයා ප්රතිවිරුද්ධ දේශපාලන පක්ෂ වලින් තේරී පත්වූ සහ එලෙස තරග වැදුනු එකම සහ එකම එක ඇමරිකානු ජනාධිපතිවරණය වූයේ 1796 ජනාධිපතිවරණයයි. ෆෙඩරලිස්ට් ජොන් ඇඩම්ස් ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් තේරී පත්වූ අතර, ඩිමොක්රටික්-රිපබ්ලිකන් ජෙෆර්සන් උප ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් තේරී පත්විය.[22]
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o නිලය දරමින් සිටියදී මිය ගියේය [25]
- ^ ජෝන් ක්වින්සි ඇඩම්ස්ගේ ධූර කාලයෙහි මුල් අවදියෙහිදී, ඩිමොක්රටික්-රිපබ්ලිකන් පක්ෂය විසුරුවාහරින ලදි; කොංග්රසයෙහි සහ ජනපද මට්ටමෙහි ඔහුගේ මිත්ර පාක්ෂිකයන් ඇඩම්ස්ගේ ජනාධිපති ධූර සමයෙහිදී හැඳින්වුනේ "ඇඩම්ස්ගේ මිනිසුන්" ලෙසිනි. 1829 වසරෙහිදී ඇන්ඩෲ ජැක්සන් ජනාධිපතිවරයා වූ විට, මෙම කණ්ඩායම "ජැක්සන්-විරෝධී" විපක්ෂය බවට පත්වූ අතර, නැෂනල් රිපබ්ලිකන් පක්ෂය ලෙසින් සංවිධානගත වූහ.[28]
- ^ පෙරදී ඩිමොක්රටික්-රිපබ්ලිකන් පාක්ෂිකයෙක්වූ ජෝන් කල්හූන්, 1828 තීරු බද්දට විරුද්ධ වීමට සහ ජනපදවල අයිතිවාසිකම් යන කාරණය ඉදිරියට ගෙන යෑමට, 1828 වසරෙහිදී නලිෆයර් පක්ෂය ඇරඹූ අතර, 1828 ජනාධිපතිවරණයෙහිදී ඇන්ඩෲ ජැක්සන්ගේ තරග සහායක ලෙස ඉදිරිපත් කලේ ජැක්සන් විසින් නායකත්වය සැපයුනු ඩිමොක්රටික් සභාගය පුළුල් කරනු වස් ප්රයත්නයක් ලෙසින්ය.[29]
- ^ a b c නිලයෙන් ඉල්ලා අස්විය [25]
- ^ ජෝන් ටයිලර් ජනාධිපති තනතුරට පත්වූයේ විලියම් හෙන්රි හැරිසන්ගේ මරණය හා සමගිනි.[34]
- ^ 1840 වසරෙහිදී ජෝන් ටයිලර් උප ජනාධිපති ධූරයට පත්වූයේ විග් පක්ෂයෙහි අපේක්ෂකත්වය තුලිනි. ජනාධිපතිවරයා වශයෙන් ඔහුගේ ප්රතිපත්ති ප්රමුඛතා විග් න්යාය පතුයට බොහෝ සෙයින් ප්රතිවිරුද්ධ බව විගසින් පෙන්නුම් වූ බැවින්, නිලයෙහි වැඩ ඇරඹීමෙන් පස් මසක් ගත වෙත්ම ඔහු පක්ෂයෙන් නෙරපා හැරිණි.[35]
- ^ මිලඩ් ෆිල්මෝර් ජනාධිපති ධූරයට පත්වූයේ සැකරි ටේලර්ගේ මරණයෙන් පසුවය.[39]
- ^ 1864 වසරෙහිදී ඔහු මැතිවරණයට යළි තරග වැදුනු විට, රිපබ්ලිකානු පාක්ෂික ඒබ්රහම් ලින්කන් විසින් යුද්ධ ඩිමොක්රට්වරුන් හා සමගින් ද්වි පාක්ෂික මැතිවරණ සන්ධානයක් තනමින් හා ඩිමොක්රටික් පාක්ෂික ඇන්ඩෲ ජොන්සන් ඔහුගේ තරග සහායකයා ලෙසින් තෝරා ගනිමින් නැෂනල් යූනියන් පක්ෂයෙහි අපේක්ෂකත්වය යටතේ තරග වැදුනේය.[43]
- ^ ඇන්ඩෲ ජොන්සන් ජනාධිපති ධූරයට පත්වූයේ ඒබ්රහම් ලින්කන්ගේ මරණය හා සමගිනි.[44]
- ^ ජනාධිපති ලෙසින් ක්රියා කරද්දී, නැෂනල් යූනියන් පතාකය යටතේ රජයේ පාක්ෂිකයන් අතර සභාගයක් ගොඩනැගීමට ඇන්ඩෲ ජොන්සන් අපොහොසත්විය. ඔහුගේ ජනාධිපති ධූරය කෙළවර වීම ආසන්න වෙත්ම, යළිත් ඩිමොක්රටික් පක්ෂය සමග ආශ්රය ඇති කරගැනීම ඔහු ඇරඹීය.[44]
- ^ චෙස්ටර් ඒ. ආතර් ජනාධිපති ධූරයට පත් වූයේ ජේම්ස් ඒ. ගාෆීල්ඩ්ගේ මරණය හා සමගිනි.[49]
- ^ තියඩෝර් රෝසවෙල්ගේ ජනාධිපති ධූර ප්රාප්තිය සිදුවූයේ විලියම් මැක්කින්ලිගේ මරණය හා සමගිනි.[54]
- ^ කැල්වින් කූලිජ් ජනාධිපති ධූරයට පදවි ප්රාප්ත වූයේ වොරන් ජී. හාඩිංගේ මරණය හා සමගිනි.[59]
- ^ හැරී එස්. ටෲමන්ගේ ජනාධිපති ධූර ප්රාප්තිය සිදුවූයේ ෆ්රැන්ක්ලින් ඩී. රෝසවෙල්ගේ මරණය හා සමගිනි.[63]
- ^ ලින්ඩන් බී. ජොන්සන්ගේ ජනාධිපති ධූර ප්රාප්තිය සිදුවූයේ ජෝන් එෆ්. කෙනඩිගේ මරණය හා සමගිනි.[67]
- ^ a b විසි-පස්වන සංශෝධනයෙහි, ඡේදය 2ට අනුකූලව උප ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් පත් කෙරිණි[69]
- ^ ජෙරල්ඩ් ෆෝඩ් ජනාධිපතිධූරයට පත්වූයේ රිචඩ් නික්සන්ගේ ඉල්ලා අස්වීම නිසාය. නික්සන්ගේ දෙවන ධූර කාලයෙහි ඉතිරි කොටස, ෆෝඩ් විසින් සරල ලෙසින් සේවය කලද, ඔහු කිසිවිටෙකත් ජනාධිපති ධූරයට හෝ උප ජනාධිපති ධූරයට හෝ තේරී පත්වූයේ නැත.[70]
ආශ්ර
[සංස්කරණය]- ^ රොසිටර් (1962), p. 86.
- ^ ෂූගාර්ට් (2004), pp. 633–636.
- ^ එප්ස්ටෙයින් (2005), p. 318.
- ^ මාටූස් (2001), p. xxii.
- ^ හජේලා (2024).
- ^ ෆෙයිල් (2024).
- ^ AP (2024).
- ^ ෂාලර් & විලියම්ස් (2003), p. 192.
- ^ මැක්හියු & මැකෝවියැක් (2014), pp. 990–995.
- ^ ස්කායු (1974), pp. 246–275.
- ^ පීබොඩි & ගාන්ට් (1999), p. 565.
- ^ ඇබට් (2005), pp. 627–644.
- ^ ඩිනර්ස්ටයින් (1962), pp. 447–451.
- ^ ගයිඩ් ටු යූ.එස්. ඉලෙක්ෂන්ස් (2010), p. 197; නර්ඩුල්ලි (1992), p. 179.
- ^ LOC (2); ජැමිසන් (2014).
- ^ LOC; whitehouse.gov.
- ^ ගයිඩ් ටු යූ.එස්. ඉලෙක්ෂන්ස් (2010), pp. 257–258.
- ^ LOC.
- ^ මැක්ඩෙනෙල්ඩ් (2000).
- ^ ගයිඩ් ටු යූ.එස්. ඉලෙක්ෂනස් (2010), pp. 197, 272; නාර්ඩුල්ලි (1992), p. 179.
- ^ පෙන්කැක් (2000).
- ^ ගයිඩ් ටු යූ.එස්. ඉලෙක්ෂන්ස් (2010), p. 274.
- ^ පීටර්සන් (2000).
- ^ බැනිං (2000).
- ^ a b නියේල් (2004), p. 22.
- ^ ඇම්මොන් (2000).
- ^ හාර්ග්රීව්ස් (2000).
- ^ ගයඩ් ටු යූ.එස්. ඉලෙක්ෂන්ස් (2010), p. 228; ගෝල්ඩ්මන් (1951), p. 159.
- ^ ගයිඩ් ටු යූ. එස්. ඉලෙක්ෂන්ස් (2010), p. 892; හවුප්ට් (2010), pp. 26, 280.
- ^ රෙමිනි (2000).
- ^ කෝල් (2000).
- ^ ගුට්ස්මාන් (2000).
- ^ ෂේඩ් (2000).
- ^ ඇබට් (2013), p. 23.
- ^ කෑෂ් (2018), pp. 34–36.
- ^ රෝලි (2000).
- ^ ස්මිත් (2000).
- ^ ඇන්බයින්ඩර් (2000).
- ^ ඇබට් (2005), p. 639.
- ^ ගාරා (2000).
- ^ ගියනැප් (2000).
- ^ මැක්පර්සන් (b) (2000).
- ^ මැක්සෙවෙනි (1986), p. 139.
- ^ a b c ට්රෙෆොයුස් (2000).
- ^ මැක්පර්සන් (a) (2000).
- ^ හුගෙන්බූම් (2000).
- ^ පෙස්කින් (2000).
- ^ රීව්ස් (2000).
- ^ ග්රීන්බර්ගර් (2017), pp. 174–175.
- ^ a b කැම්ප්බෙල් (2000).
- ^ ස්පෙටර් (2000).
- ^ ගෝල්ඩ් (a) (2000).
- ^ හාබෝ (2000).
- ^ ඇබට් (2005), pp. 639–640.
- ^ ගෝල්ඩ් (b) (2000).
- ^ ඇම්බ්රෝසියස් (2000).
- ^ හෝලි (2000).
- ^ මැක්කෝයි (2000).
- ^ සෙනෙට්.
- ^ හොෆ් (a) (2000).
- ^ බ්රින්ක්ලි (2000).
- ^ හැම්බි (2000).
- ^ ඇබට් (2005), p. 636.
- ^ ඇම්බ්රෝස් (2000).
- ^ පාර්මෙට් (2000).
- ^ ගාඩ්නර් (2000).
- ^ ඇබට් (2005), p. 633.
- ^ හොෆ් (b) (2000).
- ^ නියේලෙ (2004), p. 22.
- ^ a b ග්රීනේ (2013).
- ^ whitehouse.gov (a).
- ^ Schaller (2004).
- ^ whitehouse.gov (b).
- ^ whitehouse.gov (c).
- ^ whitehouse.gov (d).
- ^ whitehouse.gov (e).
- ^ a b whitehouse.gov (f).
- ^ whitehouse.gov (g).
උපහරණය කල කෘතින්
[සංස්කරණය]සාමාන්ය
- ගයිඩ් ටු යූ.එස්. ඉලෙක්ෂන්ස්. SAGE ප්රකාශන. 2010. ISBN 978-1-60426-536-1.
- "ක්රොනොලොජිකල් ලිස්ට් ඔෆ් ප්රසිඩන්ට්ස්, ෆර්ස්ට් ලේඩීස්, ඇන්ඩ් වයිස් ප්රසිඩන්ට්ස් ඔෆ් දි යුනයිටඩ් ස්ටේට්ස්". ලයිබ්රරි ඔෆ් කොංග්රස්. සම්ප්රවේශය පෙබරවාරි 20, 2020.
- "ප්රසිඩන්ට්ස්". whitehouse.gov. සම්ප්රවේශය මැයි 14, 2022.
ප්රවීණ අධ්යයන
- ඇබට්, ෆිලිප් (2005). "ඇක්සිඩෙන්ටල් ප්රසිඩන්ට්ස්: ඩෙත්, ඇසැසිනේෂන්, රෙසිග්නේෂන්, ඇන්ඩ් ඩිමොක්රටික් සක්ෂෙසන්". ප්රසිඩන්ෂල් ස්ටඩීස් ක්වාටර්ලි. 35 (4). විලී: 627–645. doi:10.1111/j.1741-5705.2005.00269.x. ISSN 0360-4918. JSTOR 27552721.
- ඇබට්, ෆිලිප් (2013). "ද ෆර්ස්ට් බෑඩ් ප්රසිඩන්ට්?: ජෝන් ටයිලර්". බෑඩ් ප්රසිඩන්ට්ස්. දි ඉවෝල්විං ඇමරිකන් ප්රසිඩන්සි සීරීස්. පැල්ග්රේව් මැක්මිලන්. pp. 23–42. doi:10.1057/9781137306593_2. ISBN 978-1-349-45513-3.
බාහිර සබැඳි
[සංස්කරණය]
එක්සත් ජනපදයේ ජනාධිපතිවරයා හා සබැඳි මාධ්ය විකිමාධ්ය කොමන්ස් හි ඇත.