ස්වභාවික පරිසරය

විකිපීඩියා, නිදහස් විශ්වකෝෂය වෙතින්
වෙත පනින්න: සංචලනය, සොයන්න
Devils Punchbowl Waterfall, New Zealand.jpg
ඕස්ට්‍රේලියාවේ පිහිටි දියඇල්ල

ස්වභාවික පරිසරය පොදු ව්‍යවහාරයේදී ඉතා සරලව පරිසරය ලෙස හැඳින්වෙයි. එම පදය සියලු සජීවී හා අජීවී පාථිවිය මත හෝ ඉන් ඔබ්බෙහි යම් ප්‍රදේශයක ස්වභාවිකව ඇති වන දේවල්වලට ව්‍යවහාර කෙරේ.ඊට ප්‍රධාන සංඝටක කිහිපයක් අන්තර්ගත කර ගනී.[1]

  • විශාල මිනිස් මැදිහත් වීමකින් තොරව ක්‍රියාකරන සම්පූර්ණ පාරිසරික ඒකක මේවා ශාක වැස්ම, සතුන්, ක්ෂුද්‍ර ජීවීන්, පාෂාණ, වායු ගෝලය හා ඒවායේ සීමාවන් තුළ ඇතිවන ස්වභාවික ප්‍රපංචයන් අන්තර්ගත කර ගනී.
  • විශ්වීය ස්වාභාවික සම්පත් සහ භෞතික ප්‍රපංචයන්, පැහැදිලි සීමා නොදරයි නම් ඒවාද අයත් වේ. උදා - වාතය, ජලය, දේශගුණය, ශක්තිය විකිරණය, විද්යුත් ආරෝපණය චුම්භකත්වය. මේවා මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් තුළින් ඇති නොවේ.

ස්වභාවික පරිසරය නිර්මිත පරිසරය සමග පරස්පර වේ. නිර්මිත පරිසරයේදී ප්‍රදේශ හා සංඝටක දැඩි මිනිස් බලපෑමට ලක්වී ඇත. මානව බලපෑම එක්තරා සීමිත මට්ටමකට පහතින් පවතී නම් භූ ගෝලීය ප්‍රදේශයක් ස්වභාවික පරිසරයක් ලෙස සැලකිය හැකිය. මෙම සීමාව රඳා පවතින්නේ විශේෂිත සන්දර්භයන් හා වෙනස් ප්‍රදේශවල හා සන්දර්භයන්ගේ වෙනස්වීම මතයි. වල්බිහිවීම නැමති පදය භාවිතා වන්නේ මානව භාවිතා වීමක් නොමැති වූ විටයි. [2]

ස්වාභාවික පරිසරය ආර්ක්ෂාකිරීමේ අභියෝගයන්[සංස්කරණය]

ස්වභාවික පරිසරයේදී පරිසරයේ ඉතුරුවී ඇති දේවල් ආරක්ෂා කිරීමේ ආශාවෙන් විවිධාකාර ක්‍රියාදාමයන් හා ප්‍රතිපත්තීන් ඇති කෙරේ.පුළුල් දේශපාලනික සාමාජීය හා දාර්ශනික ගමන් මගක් ඔස්සේ පාරිසරික වාදය ස්වභාවික පරිසරයට අන්තර්ගත කොට ගෙන ඇතිබව පොදු වටහා ගැනීමකි. පරිසරයේදී ස්වභාවිකත්වයේ රාමුව යලි ඇති කිරීම හා පුළුල් කිරීමද ඊට විෂය වී ඇත. සැබෑ වල්බිහි වූ තත්ත්වයන්හිදී දුර්ලභ බව වැඩිවන අතර ස්වාභාවික කැලෑ (උදා - කළමනාකරණය නොකරන ලද කැළෑ, වගා නොකරන ලද තණ බිම්, වන ගත ජීවිතය, වනගත මල්) විවිධ ස්ථානවලදී පෙර ජනාවාසව පැවතියද අද ද හමුවේ.

පාරිසරික විද්‍යාඥයින් විසින් පොදුවේ විස්තර කරන ලද අරමුණුවලට අන්තර්ගත වන්නේ,

  • දුෂණය අවම කිරීම සහ පිරිසිදු කිරීමයි. අනාගත අරමුණ වන්නේ ශුන්‍යය දුෂණයකි.
  • ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කළ නොහැකි ද්‍රව්‍යයන් සෘජු දහනයෙන් හෝ ද්වීතික ඉන්ධන බවට පත් කිරීමෙන් ශක්තිය බවටත් පත්කිරීම.
  • ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කළ නොහැකි ඉන්ධන පිළිබඳව සාමාජිය භාවිතය අඩු කිරීම.
  • විකල්ප හරිත අඩු කාබන් හෝ පුනර්ජනනය කළ හැකි ශක්ති ප්‍රභවය සංවර්ධනය කිරීම.
  • ජලය භෞමීය හා වාතය වැනි දුර්ලභ සම්පත් සංරක්ෂණය හා තිරසාර භාවිතය.
  • සුවිශේෂී හෝ පුරාතන පරිසර පද්ධතිවල හෝ දර්ශීය පාරසරික පද්ධතිවල ආරක්ෂාව, වඳවීයාමේ තර්ජනයට මුහුණ පා සිටින හා තර්ජනයට ලක්වූ විශේෂ ආරක්ෂා කිරීම.
  • ස්වාභාවික හා ජෛව ගෝලීය සංචිත විවිධ ආරක්ෂණ ක්‍රමවේදයන් යටතේ ඇති කිරීම. පෘථිවිය මත මිනිසා සහ සියලු ජීවීන්ගේ පැවැත්ම රඳා පවතින ජෛව විවිධත්වය සහ පරිසර පද්ධති පොදුවේ ආරක්ෂා කිරීම.

මෙගා ව්‍යාපෘති නම් වූ අති විශාල සංවර්ධන ව්‍යාපෘති වලින් ස්වභාවික පරිසරයට විශේෂ අභියෝග හා අවධානමක් එල්ල කරයි. ප්‍රධාන වේලි හා විදුලි බලාගාර සැලකිල්ලට ගත යුතු වේ. සංවර්ධිත හා සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවල ක්‍රමයෙන් විශාල වන මෙගා ව්‍යාපෘති ඇති වන බැවින් ඒවායින් පරිසරයට එල්ල වන තර්ජනයද වැඩි වී ඇත.

මෑතකාලීනව ගෝලීය උණුසුම් වීම මත මිනිසා විසින් නිකුත් කෙරෙන හරිතාගාර වායු නිසා ඇති වන දේශ ගුණික වෙනස්වීම් පිළිබඳව ප්‍රබල සැලකිල්ලක් ඇති විය. විශේෂයෙන්ම CO2 හා මානවයා හා ස්වභාවික පරිසරය සමග එහි අන්තර්ක්‍රියා වඩාත් කැපී පෙනේ. දේශගුණික වෙනස්වීම් ඇති කරවන හරිතාගාර වායු අඩු කිරීම පිළිබඳව උත්සාහයන් නාභිගත වී ඇත. (දේශගුණික වෙනස්වීම් සමුළුව හා කියතෝ සන්ධානය හරහා) එමෙන්ම විශේෂ පරිසර පද්ධතිවලින් සමන්විත ප්‍රදේශවලට හා ගෝලීය උණුසුම්වීමේ ආචරණයනට උචිත අයුරින් හැඩ ගැසීම සඳහා මිනිසාට උපකාරී වීමට අනුවර්තිත උපස්තම්භනයන්ද වැඩි වෙමින් පවතී.

වඩාත් විචක්ෂණ අභියෝගයක් වන්නේ ස්වභාවික විචලනයන්ගෙන් ඔබ්බෙහි ස්වාභාවික පාරිසරික ගතිකයන් පාරිසරික වෙනස්වීම්වල‍ට පරස්පරව හඳුනා ගැනීමයි. ඉතිරිව පවතින පාරිසරික විචලනයන් නොසලකා හරිමින් සංඛයාලන දැක්මකට අනුවර්තනය වීම පොදු විසඳුමකි. විද්‍යානුකූලව මෙම දැක්ම කෙටි කාල පරාසයන් තුළ හා සෙමෙන් වෙනස් වන ක්‍රියාදාමයන් දෙස බැලීමේදී වඩා පැහැදිලිවේ.


ආශ්‍රිත[සංස්කරණය]

  1. Johnson, D. L.; Ambrose, S. H.; Bassett, T. J.; Bowen, M. L.; Crummey, D. E.; Isaacson, J. S.; Johnson, D. N.; Lamb, P. et al. (1997). "Meanings of Environmental Terms". Journal of Environmental Quality 26 (3): 581–589. doi:10.2134/jeq1997.00472425002600030002x. 
  2. Symons, Donald (1979). The Evolution of Human Sexuality. New York: Oxford University Press. p. 31. ISBN 0-19-502535-0. 

වැඩිදුර කියවන්න[සංස්කරණය]

  • Adams, Simon; David Lambert (2006). Earth Science: An illustrated guide to science. New York NY 10001: Chelsea House. p. 20. ISBN 0-8160-6164-5. 
  • "Earth's Energy Budget". Oklahoma Climatological Survey. 1996-2004. සම්ප්‍රවේශය 2007-11-17. 
  • Oldroyd, David (2006). Earth Cycles: A historical perspective. Westport, Connicticut: Greenwood Press. ISBN 0-313-33229-0. 
  • Simison, W. Brian (2007-02-05). "The mechanism behind plate tectonics". සම්ප්‍රවේශය 2007-11-17. 
  • Smith, Gary A.; Aurora Pun (2006). How Does the Earth Work?. Upper Saddle River, NJ 07458: Pearson Prentice Hall. p. 5. ISBN 0-13-034129-0. 

බාහිර සබැඳි[සංස්කරණය]

"http://si.wikipedia.org/w/index.php?title=ස්වභාවික_පරිසරය&oldid=284721" වෙතින් සම්ප්‍රවේශනය කෙරිණි